ဥေပကၡာျပဳျခင္းႏွင့္ ဥေပကၡာအျပဳခံရျခင္း…

ဥေပကၡာဟူေသာ စကားကုိ “လ်စ္လ်ဴ႐ႈျခင္း”ဟု အမ်ားနားလည္သေဘာ ေပါက္ထားၾက၏။ စာေပအဖြင့္အတုိင္း ေျပာရလွ်င္ “သတၱ၀ါပညတ္ကုိ အာ႐ုံျပဳၿပီး သတၱ၀ါမ်ားသည္ ကံစီမံရာ ျဖစ္ၾကရ၏ဟု ေအာက္ေမ့ဆင္ျခင္ကာ လ်စ္လ်ဴ႐ႈျခင္း”ဟု ေျပာႏုိင္မည္ျဖစ္၏။ အျခားအဓိပၸါယ္ တစ္ခုအေနျဖင့္ ေျပာမည္ဆုိလွ်င္ “တစ္စုံတစ္ေယာက္၊ တစ္စုံတစ္ခုကုိ အမွီျပဳၿပီး ကုသုိလ္လည္းမျဖစ္ အကုသိုလ္လည္း မျဖစ္ေအာင္ ေနျခင္း” ဟု ေျပာႏုိင္ေပ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ဥေပကၡာသည္ ဥေပကၡာႏွင့္ ေနႏုိင္သူမ်ား၊ ဥေပကၡာတရား ထားႏုိင္သူမ်ားအတြက္ ျမင့္ျမတ္သည့္ အက်င့္တရား တစ္ခုအျဖစ္ သက္ေရာက္မႈကုိ ျဖစ္ေစၿပီး ယင္းဥေပကၡာတရား အထားခံရသူမ်ား၊ ဥေပကၡာအျပဳခံရသူမ်ား အတြက္ကား မေကာင္းသည့္ ဆုိးက်ိဳးကုိ ျဖစ္ေစႏုိင္သည့္ တရားတစ္ခု အျဖစ္ သက္ေရာက္မႈကုိ ျဖစ္ေစႏုိင္မည္ ျဖစ္၏။ ဆုိလုိသည္မွာ ဥေပကၡာျပဳျခင္းသည္ ေကာင္းက်ိဳးကုိ ျဖစ္ေစႏုိင္ၿပီး ဥေပကၡာအျပဳခံရျခင္းသည္ မေကာင္းက်ိဳးကုိ ျဖစ္ေစႏုိင္ေၾကာင္း ဆုိလုိရင္း ျဖစ္ပါ၏။

မွန္၏။ ေလာကတြင္ မည္သူမဆုိ ျဖတ္သန္းက်င္လည္ရသည့္ ဘ၀တစ္ေလွ်ာက္တြင္ တစ္စုံတစ္ခုေၾကာင့္ ျဖစ္ေစ၊ တစ္စုံတစ္ေယာက္ေၾကာင့္ ျဖစ္ေစ အလုိမက်ျဖစ္ဖြယ္၊ စိတ္အခန္႔မသင့္ျဖစ္ဖြယ္၊ အျပစ္ျဖစ္ဖြယ္၊ အကုသုိလ္ ျဖစ္ဖြယ္မ်ားနဲ႔ ႀကဳံဖူးၾကမည္ျဖစ္၏။ အထူးသျဖင့္ တစ္စုံတစ္ေယာက္ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ အခုိက္အတန္႔ျဖစ္ေစ၊ မၾကာခဏျဖစ္ေစ၊ ေန႔စဥ္ျဖစ္ေစ စိတ္မခ်မ္းသာဖြယ္၊ အကုသုိလ္ျဖစ္ဖြယ္မ်ားႏွင့္ ႀကဳံဖူးၾက၊ ႀကဳံေနၾက၊ ႀကဳံၾကရဦးမည္သာ ျဖစ္ပါ၏။ မခ်စ္မႏွစ္သက္သည္မ်ားႏွင့္ အတူတကြ ယွဥ္တဲြေနထုိင္ရျခင္းသည္ ဒုကၡတစ္ခုပင္ ျဖစ္ေၾကာင္း ဗုဒၶဘုရားရွင္ မိန္႔ေတာ္မူသကဲ့သုိ႔ပင္ ေန႔စဥ္က်င္လည္ေနရသည့္ ဘ၀တြင္လည္း မခ်စ္မႏွစ္သက္သူမ်ားႏွင့္ ေပါင္းသင္းေနထုိင္ ဆက္ဆံေနၾကရသည့္ အျဖစ္မ်ားက ျမင္တုိင္း၊ ၾကားတုိင္း၊ ေတြးတုိင္း အကုသုိလ္ျဖစ္ဖြယ္မ်ားသာ ျဖစ္ေနသျဖင့္ စိတ္ပန္းလူပန္း ျဖစ္ၾကရသည္လည္း ရွိတတ္ေပ၏။

တစ္ခါတစ္ရံ အလုိရွိသည့္အရာကုိ မရလွ်င္ေနပါေစ အလုိမရွိသည့္ အရာကုိ မရလွ်င္ကုိပင္ ေက်နပ္ဖြယ္ ျဖစ္ၾကရသည့္ အခါမ်ားလည္း ရွိတတ္ေပ၏။ ကုသုိလ္မရလွ်င္ ေနပါေစ အကုသုိလ္မျဖစ္လွ်င္ ေတာ္ပါၿပီဟူသည့္ ေတာင့္တမႈမ်ိဳးလည္း ရွိတတ္၏။ ကုသိုလ္မရျခင္းထက္ အကုသုိလ္မရခ်င္းက ပုိ၍ေကာင္းေနသျဖင့္ အကုသုိလ္ မျဖစ္ေစရန္ ပုိ၍အားထုတ္သူမ်ားလည္း ရွိတတ္၏။ ထုိသုိ႔ေသာ အားထုတ္မႈမ်ားတြင္ ဥေပကၡာတရားျဖင့္ ေနႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားျခင္းသည္ အသင့္ေလ်ာ္ဆုံး ျဖစ္ေပ၏။ ဥေပကၡာတရား လက္ကုိင္ထားသူသည္ တစ္စုံတစ္ခု၊ တစ္စုံတစ္ေယာက္ကုိ အမွီျပဳ၍ အကုသုိလ္ မျဖစ္ႏုိင္သကဲ့သုိ႔ ကုသုိလ္လည္း မျဖစ္ႏုိင္သည္မွာ ေသခ်ာလွ၏။ ကုသုိလ္မရသျဖင့္ ေကာင္းက်ိဳးမခံစားရရုံမွ်သာ ျဖစ္ေသာ္လည္း အကုသိုလ္မရသျဖင့္ကား ဆုိးက်ိဳးပါ မရသျဖင့္ ေကာင္းက်ိဳးမခံစားရသည္ထက္ ပုိ၍သာလြန္ေကာင္းမြန္လွ၏။ ကုသုိလ္မရသျဖင့္ မခ်မ္းသာေသာ္လည္း ဆင္းရဲဒုကၡ မခံစားရသျဖင့္ကား မခ်မ္းသာေသာ္လည္း ခ်မ္းသာသည္ဟု ဆုိရမည္ျဖစ္ေပ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ထုိခ်မ္းသာဆင္းရဲ မျဖစ္ေစမႈကသာ အေကာင္းဆုံး ခ်မ္းသာတစ္ခု ျဖစ္သျဖင့္ လုိအပ္လွ်င္ ဥေပကၡာတရား ထားျခင္းျဖင့္ ခ်မ္းသာလည္းမဟုတ္ ဆင္းရဲလည္းမဟုတ္သည့္ ခ်မ္းသာတစ္ခုကုိ လုိက္နာက်င့္ႀကံသင့္သည္ဟု ဆုိျခင္းျဖစ္ပါ၏။

တစ္ခါတစ္ရံ မိမိမိမိတုိ႔၏ က်င္လည္ရာ ပတ္၀န္းက်င္ အသုိင္းအ၀ုိင္းတြင္ မည္သုိ႔ပင္ ေပါင္းသင္းေနထုိင္ ျပဳျပင္ေသာ္လည္း ျပဳျပင္၍ မရသူမ်ား၊ လုိက္ေလ်ာ၍ မရသူမ်ား၊ အဆင္ေျပေအာင္ ဆက္ဆံ၍ မရသူမ်ား ရွိတတ္၏။ ထုိသူမ်ားေၾကာင့္ မိမိတုိ႔မွာ မခ်စ္မႏွစ္သက္သူ၊ အဆင္မေျပသူမ်ားႏွင့္ ေရွာင္လဲြ၍လည္းမရ ေန႔စဥ္က်င္လည္ ျဖတ္သန္းေနရသျဖင့္ စိတ္ပန္းလူပန္း ျဖစ္ၾကရသည့္အျပင္ ေန႔စဥ္ႏွင့္အမွ် ထုိသူမ်ားကုိ အမွီျပဳ၍ အကုသုိလ္မ်ားသာ ျဖစ္ေနၾကသည္ကုိ ႀကဳံဖူးၾကမည္ ျဖစ္၏။ ပုထုဇင္တုိ႔၏ သဘာ၀အရ အဆင္မေျပ ျဖစ္ၾကၿပီဆုိလွ်င္ တဘက္သူ ဘာပဲလုပ္လုပ္၊ ဘာပဲေျပာေျပာ အေကာင္းျမင္တတ္သည့္ သေဘာမရွိဘဲ မေကာင္းဘက္ကသာ ေတြးေနမိတတ္၏။ မေကာင္းအျမင္ျဖင့္ မေကာင္းေတြးထင္ေနလွ်င္ မေကာင္းသည့္ အကုသုိလ္သာ ျဖစ္ေနၾကမည္ ျဖစ္သျဖင့္ မခ်စ္မႏွစ္သက္သူ၊ အဆင္မေျပသူမ်ားႏွင့္ အတူတကြ ေနထုိင္ရသူမ်ားသည္ ေန႔စဥ္ႏွင့္အမွ် အကုသုိလ္ ျဖစ္ဖုိ႔သာ မ်ားေနၾကမည္ ျဖစ္၏။ ထုိသုိ႔ေသာ အခါမ်ိဳးတြင္ တဘက္သူအား မိမိအလုိက်၊ မိမိစိတ္တုိင္းက် ျဖစ္ေစရန္ ႀကိဳးစားမေနဘဲ မိမိကုိယ္ကုိယ္ အကုသုိလ္မျဖစ္ဘဲ ေနႏုိင္ေအာင္သာ ႀကိဳးစားသင့္လွ၏။ အဆင္မေျပသူ၊ မခ်စ္မႏွစ္သက္သူ၊ ဆုံးမျပဳျပင္၍ မရသူမ်ားအား အကုသုိလ္မျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးစားရာမွာ အေကာင္းဆုံးနည္းက ဥေပကၡာျပဳလုိက္ျခင္းသာ အေကာင္းဆုံး ျဖစ္၏။ ထုိသူမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္သည့္အရာမ်ားတြင္ မည္သည့္အရာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ လုိက္ၿပီး ခံစားမေနဘဲ လ်စ္လ်ဴ႐ႈကာ သေဗၺသတၱာ ကမၼႆကာဟု ႏွလုံးသြင္း ေနလုိက္ျခင္းသည္သာ ကုသုိလ္မရေသာ္လည္း အကုသုိလ္မျဖစ္သည့္ အမွန္ကန္ဆုံး နည္းတစ္ခု ျဖစ္ပါ၏။ ဤသုိ႔ ဥေပကၡာျပဳ ေနထုိင္ႏုိင္ျခင္းသည့္ ျမင့္ျမတ္သည့္ ေနထုိင္နည္းျဖစ္သျဖင့္ ျပဳျပင္၍မရသူမ်ား၊ အဆင္မေျပသူမ်ား၊ စိတ္တုိင္းမက်သူမ်ားႏွင့္ ႀကဳံေနရသူမ်ားအတြက္ လက္ေတြ႕လုိက္နာ က်င့္သုံးသင့္သည့္ လမ္းစဥ္တစ္ခုဟု ဆုိၾကျခင္း ျဖစ္၏။

သုိ႔ေသာ္ ဥေပကၡာျပဳလုိက္ျခင္းသည္ ျပဳသူမ်ားအတြက္ ေကာင္းက်ိဳးခ်မ္းသာမ်ား ျဖစ္လာႏုိင္ေသာ္လည္း အျပဳခံရသူမ်ား အတြက္ကား အလြန္နစ္နာလွ၏။ မိမိအား လမ္းညြန္ေပးမည့္သူ၊ ဆုံးမေပးမည့္သူ၊ တည့္မတ္ေပးမည္သူ၊ အေကာင္းအဆုိး ေျပာေပးမည့္သူ မရွိသည့္ ဘ၀သည္ ေရႊေငြေက်ာက္သံ ပတၱျမား ေလာကီစည္းစိမ္မ်ားႏွင့္ မည္မွ်ပင္ ခ်မ္းသာေနေသာ္လည္း စင္စစ္ ခ်မ္းသာသည္ဟု မဆုိႏုိင္ေပ။ ထုိသူမ်ားသည္ တစ္ေယာက္တည္း တစ္ကုိယ္တည္း အထီးက်န္ျဖစ္ကာ အေကာင္းအဆုိးမသိ လမ္းေလွ်ာက္ရင္း လမ္းေပ်ာက္ေန သူမ်ားကဲ့သုိ႔ ျဖစ္တတ္၏။ မွန္၏။ ထုိသူမ်ားထံတြင္ ၎တုိ႔ႏွင့္ အတူတကြ ေပါင္းသင္းေနထုိင္ ေပ်ာ္ပါးစားေသာက္ၾကသူမ်ား ရွိေနႏုိင္ေသာ္လည္း ထုိအေပါင္းအသင္းမ်ားသည္ စစ္မွန္သည့္လမ္းကုိ ညြန္ျပႏုိင္သူမ်ား မဟုတ္ၾကဘဲ သာေပါင္းညာစား ေနသူမ်ားသာ ျဖစ္ေနၾကမည္ျဖစ္၏။ ရွိေနသျဖင့္ ညႇိေနၾကသူမ်ားျဖစ္ၿပီး မရွိလွ်င္ကား မသိခ်င္သူမ်ားသာ ျဖစ္ေနတတ္ၾက၏။ အထူးသျဖင့္ သူေတာ္ေကာင္း၊ ဆရာသမားေကာင္း၊ မိတ္ေကာင္းေဆြေကာင္းမ်ား၏ ဥေပကၡာျပဳျခင္းကုိ ခံရလွ်င္ကား ပစၥဳပၸန္ သံသရာ ႏွစ္ျဖာအက်ိဳး ပြားတုိးႏုိင္ရန္ အေၾကာင္းမရွိဘဲ အေကာင္းအဆုိးမသိ အေမွာင္တုိးမိေနမည္သာ ျဖစ္ေနတတ္ေပ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ မည္မွ်ပင္ ဆုိးသြင္းေနပါေစ သူေတာ္ေကာင္းမ်ား၊ မိတ္ေကာင္းေဆြးေကာင္းမ်ား စသူတုိ႔၏ ဥေပကၡာအျပဳ ခံရသည္အထိကား မဆုိးသြင္းသင့္လွ၊ မမုိက္မဲသင့္လွဟု ဆုိၾကျခင္း ျဖစ္ပါ၏။

လက္ေတြ႕ ဥေပကၡာ အျပဳခံရျခင္း မဟုတ္ဘဲ စိတ္ကူးမွ်ျဖင့္ပင္ မိမိကုိယ္ကုိယ္ ဥေပကၡာ အျပဳခံသူ တစ္ေယာက္အျဖစ္ ေနၾကည့္ရမည္ကုိပင္ ေၾကာက္သင့္လွ၏။ မည္သူမွ် အဖက္မလုပ္၊ ေကာင္းသည္ဆုိးသည္လည္း မေျပာ၊ တစ္ေနကုန္ေန၍မွ် ႏႈတ္ဆက္စကား ေျပာသူမရွိ၊ ေမးထူးေခၚေျပာ ျပဳသူမရွိ၊ အကူအညီ အခက္အခဲရွိ၍မွ ေတာင္းခံရမည့္သူ၊ အႀကံေကာင္းေတာင္းခံရမည္သူ၊ သာမႈနာမႈ ကိစၥမ်ားတြင္ ၾကြေရာက္ခ်ီးေျမာက္မည့္ ပုဂၢိဳလ္ မရွိသူ စသည္ျဖင့္ အသုိင္းအ၀ုိင္းႏွင့္ ေနရမည့္ဘ၀တြင္ အသုိင္းအ၀ုိင္းမရွိ၊ အဖဲြ႕အစည္းမရွိ၊ အထီးက်န္ ျဖစ္ေနရသည့္ ဘ၀သည္ ေတြးၾကည့္႐ုံျဖင့္ပင္ ေၾကာက္ဖြယ္ေကာင္းလွ ေပေတာ့၏။ သုိ႔ေသာ္ အခ်ိဳ႕သူမ်ားသည္ ဤသုိ႔ေသာ အေျခအေနမ်ားအား သတိမျပဳမိၾကသည့္အျပင္ မာနတရား အၿပိဳင္ထားကာ “သူတုိ႔ အဖက္မလုပ္လည္း ဘာျဖစ္လဲ ကုိယ့္ရွိမွ ကုိယ္စားရတာ၊ သူတုိ႔မဆက္ဆံေတာ့လည္း အကုန္အက်ေတာင္ သက္သာေသးတယ္” စသည္ျဖင့္ တလဲြအေတြးမ်ားျဖင့္ မာနအၿပိဳင္ပင္ ထားတတ္ၾကေသး၏။ ဥေပကၡာလည္း အျပဳခံရေသး၊ မာနလည္း ႀကီးေနေသး ဆုိလွ်င္ကား ထုိသူမ်ား၏ ဘ၀သည္ အလြန္ေၾကာက္ဖြယ္ ေကာင္းလွေပ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ မည္သူမဆုိ မွားတတ္ၾက၊ မာနထားတတ္ၾကသည္မ်ား ရွိတတ္ေသာ္လည္း လက္ေတြဘ၀တြင္ မိမိတုိ႔၏ လုပ္ရပ္မ်ားေၾကာင့္ အမ်ားသူေတာ္ေကာင္းမ်ား၏ ဥေပကၡာအျပဳခံရသည္အထိ မလုပ္သင့္ေၾကာင္း သတိျပဳသင့္ၾကေပ၏။

တစ္ခါက မိတ္ေဆြရဟန္းတစ္ပါးႏွင့္ စပ္မိစပ္ရာ စကားေျပာဆုိၾကရင္း မိတ္ေဆြရဟန္းက သူ႔ပတ္၀န္းက်င္ရွိ အခ်ိဳ႕သူမ်ား၏ လုပ္ရပ္မ်ားအေၾကာင္း ေျပာျပကာ သူကုိယ္တုိင္ပင္ မည္သုိ႔မွ် ျပဳျပင္၍ မရသူမ်ားအား ဥေပကၡာ ျပဳထားလုိက္ရသည္မ်ား ရွိေၾကာင္း ေျပာဆုိသည္ကုိ နားေထာင္ျဖစ္ခဲ့၏။ မိတ္ေဆြရဟန္း ေျပာျပသည့္ အေၾကာင္းမ်ားထဲတြင္ ဘုန္းႀကီးႏွင့္အတူ မာနၿပိဳင္ကာ ဘုန္းႀကီးကဆူသျဖင့္ ေက်ာင္းကုိမသြားဘူးဟု ေျပာကာ သူ႔အလုိလုိ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းႏွင့္ ေ၀းေ၀းသြားတတ္သူမ်ား အေၾကာင္း နားေထာင္ရသည့္အခါ စာေရးသူ ပတ္၀န္းက်င္ရွိ အခ်ိဳ႕သူမ်ား အေၾကာင္းကုိ သတိရမိလုိက္ေသး၏။ စာေရးသူ ပတ္၀န္းက်င္တြင္လည္း မာနမထားထုိက္သည့္ အရာမ်ားတြင္ မာနထားကာ “ေက်ာင္းသြားရင္ ဘုန္းႀကီးဆူမွာဆုိးလုိ႔ ေက်ာင္းကုိမသြားဘူး၊ ဘုန္းႀကီးကဆူလုိ႔ ေက်ာင္းကုိ မသြားေတာ့ဘူး”ဟု ဆုိလာသူ အခ်ိဳ႕ရွိေနသည္ကုိ တစ္ဆင့္ျပန္လည္ သိရွိခဲ့ရ၏။ အေၾကာင္းျပခ်က္မွာ ဘုန္းႀကီးကဆူသျဖင့္ ေက်ာင္းကုိ မသြားေတာ့ဘူးဟူသည့္ အေၾကာင္းျပခ်က္ ျဖစ္ေနသျဖင့္ စာေရးသူမွာ ထုိကေလးမ်ားအတြက္ စုိးရိမ္သြားမိ၏။ မိမိမာနႏွင့္မိမိ တျဖည္းျဖည္း ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းႏွင့္ေ၀း၊ သူေတာ္ေကာင္းမ်ားႏွင့္ ေ၀းသြားမည္ကုိ ေတြးပူမိေသး၏။ ဘုန္းႀကီးအတြက္ကား တစ္ေယာက္ႏွစ္ေယာက္ ေက်ာင္းကုိေရာက္မလာလည္း ဘာမွ်ျဖစ္သြားမည္မဟုတ္။ ဘုန္းႀကီးဟူသည္ အမ်ားပုိင္ျဖစ္သျဖင့္ ၾကည္ညိဳသည့္သူမ်ားက ကုိးကြယ္ေနၾကမည္သာ ျဖစ္၏။ မည္သုိ႔ပင္ျဖစ္ေစ သူေတာ္ေကာင္းမ်ား၏ ဥေပကၡာ အျပဳခံရသည္အထိ မာနေလးေတြ မထားသင့္သည္ကုိေတာ့ ထုိကေလးမ်ား သိေစခ်င္ပါ၏။ ဥေပကၡာ အျပဳခံရသျဖင့္ ပစၥဳပၸန္ သံသရာ ႏွစ္ျဖာဆုိးက်ိဳးမ်ား ႀကဳံရသည္အထိ မိမိတုိ႔၏ ဘ၀ကုိ အျဖစ္မခံၾကရန္ တုိက္တြန္းလုိပါ၏။

အခ်ဳပ္အားျဖင့္ ဤ၌ အဓိကေျပာလုိသည္မွာ ဥေပကၡာျပဳလုိက္ျခင္းႏွင့္ ဥေပကၡာအျပဳခံရျခင္း တုိ႔၏ ေကာင္းက်ိဳးဆုိးက်ိဳးမ်ားကုိ ေျပာလုိရင္း ျဖစ္၏။ တစ္စုံတစ္ေယာက္၊ တစ္စုံတစ္ခုကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ေန႔စဥ္အကုသုိလ္ အျပစ္ျဖစ္ေနလွ်င္ အကုသုိလ္ အျဖစ္ခံေနသည္ထက္ ကုသုိလ္မရလွ်င္ ေနပါေစ အကုသုိလ္မျဖစ္ဖုိ႔က ပုိအေရးႀကီးသျဖင့္ လုိအပ္လွ်င္ ဥေပကၡာျပဳၿပီး ေနလုိက္ျခင္းက ပုိ၍ေကာင္းေၾကာင္းႏွင့္ မည္မွ်ပင္ ဆုိးသြင္းေနေစကာမႈ ဆရာသမား၊ မိဘမ်ား၊ ပညာရွိသူေတာ္ေကာင္းမ်ား၊ မိတ္ေကာင္းေဆြေကာင္းမ်ား၏ ဥေပကၡာျပဳျခင္းကုိ ခံရသည္အထိ မဆုိးသင့္ေၾကာင္း၊ တလဲြမာနမ်ားျဖင့္ “ဘယ္သူမွမရွိလည္း ငါ့ဖာသာငါ ျဖစ္တယ္“ ဟူသည့္ အေတြးမ်ားျဖင့္ သူေတာ္ေကာင္းမ်ားႏွင့္ ေ၀းသြားသည္အထိ မျဖစ္သင့္ေၾကာင္း သိေစလုိရင္း ျဖစ္ပါ၏။

ထုိ႔ေၾကာင့္ မည္သူမဆုိ လြတ္လပ္စြာ ေျပာဆုိေနထုိင္ လုပ္ကုိင္ႏုိင္သည့္ အခြင့္ရွိသည္ႏွင့္အမွ် မိမိကုိယ္တုိင္ ျပဳလုပ္ေျပာဆုိသည္မ်ားကုိလည္း မိမိသာလွ်င္ ျပန္လည္ရရွိႏုိင္မွာ ျဖစ္သျဖင့္ မိမိဘ၀ ေကာင္းမြန္ေရး၊ မိမိဘ၀ အျပစ္ကင္းစင္ေရးမ်ား အတြက္လည္း မိမိကုိယ္တုိင္ လုိက္နာက်င့္သုံးရမွာ ျဖစ္သည္ကုိ သတိျပဳဆင္ျခင္ကာ တစ္စုံတစ္ခု၊ တစ္စုံတစ္ဦးေၾကာင့္ မိမိသည္ အကုသုိလ္ ျဖစ္ႏုိင္မည္ထင္လွ်င္ ထုိအကုသုိလ္မျဖစ္ေရး အတြက္ မည္သူ႔ကုိမဆုိ လုိအပ္လာလွ်င္ ဥေပကၡာျပဳသင့္က ျပဳၾကရမည္ျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ မိမိကုိယ္တုိင္ အကယ္၍ မလိမၼာ မုိက္မဲမိသျဖင့္ ဆုိးသြန္းေနသူ ျဖစ္ေနပါကလည္း သူေတာ္ေကာင္းမ်ား၊ ဆရာသမားမ်ား၊ မိဘေဆြမ်ိဳးမ်ား၊ မိတ္ေကာင္းေဆြေကာင္းမ်ား၏ ဥေပကၡာျပဳျခင္းကုိ ခံရသည္အထိ မျဖစ္ၾကေစရန္ အထူးသတိျပဳၾကရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ဥေပကၡာျပဳျခင္း ဥေပကၡာအျပဳခံရျခင္း၏ ေကာင္းက်ိဳးဆုိးက်ိဳးမ်ားကုိ မွတ္သားဖြယ္ရာ စာတစ္ပုဒ္အျဖစ္ ေစတနာထား ေမတၱာအားျဖင့္ ေရးသားတင္ျပလုိက္ရပါသည္။ အားလုံး… ဥေပကၡာတရား လက္ကုိင္ထား၍ ဥေပကၡာအျပဳခံရျခင္းမွ ကင္းေ၀းႏုိင္ၾကပါေစ…

Read more »

စိတ္အားျဖည့္ စကားစုေလးမ်ား (၈)…

ဘုန္းဘုန္းရဲ႕ အင္တာနက္ စာမ်က္ႏွာမွာ ေရးခဲ့တဲ့ ေတြးမိသမွ် စာစုမ်ားထဲက စာဖတ္သူမ်ားကုိ အားျဖစ္ေစမယ့္ သတိေပးစကား ႏွလုံးသား အာဟာရေလးမ်ားကုိ ထုတ္ႏႈတ္ၿပီး ျပန္လည္တင္ျပ ေပးလုိက္ပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ေလ စာတစ္ပုဒ္လုံးကုိ ဖတ္ရတာထက္ စာတစ္ပုိဒ္ေလာက္၊ စာတစ္ေၾကာင္းေလာက္၊ စကားလုံးတစ္လုံးေလာက္က စိတ္အားအင္ကုိ ပုိၿပီးျဖစ္ေစတတ္ ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ စိတ္အင္အား အသိတရားေလးမ်ား တုိးပြားေစဖုိ႔ ေအာက္ေဖာ္ျပပါ ေကာက္ခ်က္ေလးမ်ားကုိ ထပ္မံတင္ျပလုိက္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဖတ္မွတ္က်င့္ႀကံၿပီး တစ္ဆင့္ ျပန္လည္ မွ်ေ၀ႏုိင္ၾကပါေစ…

လက္သည္ခ်ည္းပဲ အားကုိး၍ မျဖစ္…
“လက္သည္ခ်ည္းပဲ အားကုိးမေနနဲ႔၊ ကုိယ္ကုိယ္တုိင္လည္း ညႇစ္ၾကဦး”ဆုိတဲ့ ျမန္မာစကားရွိပါတယ္။ တုိက္႐ုိက္အဓိပၸါယ္ကေတာ့ မီးဖြားတဲ့ ကုိယ္၀န္ေဆာင္မိခင္ကုိ ရည္ညြန္းတာ ျဖစ္ေပမယ့္ တစ္ဘက္မွာလည္း ကုိယ့္အစြမ္းအစနဲ႔ အားထုတ္မႈကုိ မျပဳလုပ္ဘဲ သူမ်ားကုိခ်ည္း အားကုိးေလ့ ရွိသူေတြအတြက္ ဥပမာေပး ေျပာဆုိေလ့ရွိတဲ့ စကားပုံေလး ျဖစ္ပါတယ္။ အားကုိးလုိ႔ ရမွန္းသိရင္ အားကုိးတတ္ၾကတဲ့ သတၱ၀ါေတြရဲ႕ သဘာ၀အရ အားကုိးစရာကုိရွားရင္း အားကုိးမ်ားၿပီး ကုိယ္ကုိယ္တုိင္ အားထုတ္မႈ နည္းပါးလာတတ္တဲ့အတြက္ ကုိယ့္အားကုိယ္ကုိးေစရန္ ရည္ရြယ္ကာ ဒီစကားပုံကုိ အသုံးျပဳေျပာဆုိ တုိက္တြန္းၾကျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဆုိလုိတာက ေလာကမွာ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ အားကုိးရာဆုိတာ ရွိရမွာ ျဖစ္ေပမယ့္ အားကုိးလြန္းရင္လည္း ကုိယ့္မွာဘာမွ မျဖစ္ပဲ ရွိတတ္တဲ့အတြက္ သူမ်ားကုိလည္း အားကုိး၊ ကုိယ္ကုိယ္တုိင္လည္း အားထုတ္ၾကဖုိ႔ ဆုိလုိရင္း ျဖစ္ပါတယ္။ သူမ်ားခ်ည္းပဲ အားကုိးေနလုိ႔ မျဖစ္သလုိ၊ နည္းျပလမ္းညႊန္ေပးႏုိင္မယ့္ အားကုိစရာ လက္သည္မရွိျပန္ရင္လည္း မျဖစ္တဲ့အတြက္ လက္သည္ရဲ႕ အကူအညီကုိ ရယူရင္း ကုိယ္ကုိယ္တုိင္ရဲ႕ ညႇစ္ယူမႈနဲ႔ လုိခ်င္တာကုိ ရေအာင္ႀကိဳးစားရမွာ ျဖစ္ေၾကာင္း သိေစလုိရင္း ျဖစ္ပါတယ္။ လက္သည္ခ်ည္းပဲ အားကုိးေနလုိ႔ မျဖစ္ေၾကာင္းနဲ႔ ကုိယ္ကုိယ္တုိင္လည္း ညႇစ္ဖုိ႔လုိေၾကာင္း နားလည္ေစလုိရင္း ျဖစ္ပါတယ္။

အားကုိးမလဲြပါေစနဲ႔…
ဒီေန႔ေခတ္မွာ သားသမီးဇနီးမယား၊ စည္းစိမ္ဥစၥာ၊ ရာထူးဌာနႏၲရေတြကုိ အားကုိးေနၾကသူေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။ ေသခ်ာေတြးၾကည့္လုိက္ရင္ ကုိယ္က အားကုိးရပါတယ္ဆုိတဲ့ သားသမီး ဇနီးမယား၊ စည္းစိမ္ဥစၥာမ်ားဟာ တဒဂၤ အခုိက္အတန္႔ေလာက္ပဲ အားကုိးလုိ႔ရတဲ့ အရာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီပစၥဳပၸန္ဘ၀ မေသခင္ ခဏေလးေလာက္ပဲ အားကုိးလုိ႔ ရႏုိင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေတာင္မွ မေသခ်ာပါဘူး။ ကုိယ္အားကုိးရတယ္ဆုိတဲ့ သားသမီး စည္းစိမ္ဥစၥာေတြဟာ တစ္ခါတစ္ေလ ကုိယ့္အရင္ေတာင္မွ ပ်က္စီးသြားတတ္ၾကတာေတြ ရွိတတ္ပါတယ္။ ဘယ္အရာမွ မၿမဲတဲ့အတြက္ေၾကာင့္လည္း ဘာမွပုံေသ တြက္လုိ႔မရဘဲ ျဖစ္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အမွန္ေတာ့ အားကုိးခ်င္ရင္ သားသမီးစည္းစိမ္ ဥစၥာေတြ အားကုိးေနၾကတာထက္ ကုိယ္လုပ္တဲ့ ကုသုိလ္ေတြကုိပဲ အားကုိးရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ မေသခင္ ကုိယ္လုပ္ခဲ့တဲ့ ကုိယ့္ရဲ႕ကံေတြကသာ ကုိယ့္ရဲ႕အရိပ္သဖြယ္ ကုိယ့္ေနာက္ကုိ လုိက္ေနမွာ ျဖစ္ၿပီး ေသၿပီးေနာက္မွာလည္း ကုိယ္နဲ႔အတူ တစ္ခါတည္းပါသြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အားကုိးရာ အမွန္ျဖစ္တဲ့ ကုသုိလ္ေတြကုိပဲ တတ္ႏုိင္သမွ် ယူေဆာင္ၾကဖုိ႔ တုိက္တြန္းၾကျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

အခ်စ္ဆုိတာ…
လူတစ္ဦးနဲ႔ တစ္ဦးၾကားမွာ နားလည္မႈက အရမ္းအေရးႀကီးပါတယ္။ နားလည္မႈမရွိရင္၊ နားလည္မႈ မေပးႏုိင္ရင္ တစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦး အၾကာႀကီး ဆက္ဆံလုိ႔ မရၾကပါဘူး။ အခ်စ္ဆုိတာ နားလည္ျခင္းပဲလုိ႔ ဆုိတဲ့အတုိင္း နားလည္မႈ မရွိရင္ ခ်စ္လုိ႔လည္း မရပါဘူး။ အခ်စ္မရွိရင္ အျပစ္ပဲ ၾကည့္တတ္ပါတယ္။ အျပစ္ၾကည့္ၿပီဆုိရင္ေတာ့ နားလည္မႈလည္း ေပးလုိ႔မရ ျဖစ္လာတတ္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဘယ္ေလာက္ပဲ အခ်စ္ႀကီးတယ္ပဲ ေျပာေျပာ နားလည္မႈလဲြလာၿပီဆုိရင္ အခ်စ္ေတြလည္း ေလ်ာ့လာတတ္ပါတယ္။ နားလည္ ေပးျခင္းဟာ ခ်စ္ေနျခင္းပဲျဖစ္တဲ့အတြက္ အခ်စ္ရွည္ခ်င္ရင္ နားလည္မႈလည္း ရွည္ေအာင္ႀကိဳးစားသင့္ပါတယ္။ နားလည္မႈရွည္ဖုိ႔အတြက္ နားလည္မႈ ေပးဖုိ႔လုိပါတယ္။ နားလည္မႈရေအာင္ လုပ္ယူဖုိ႔လုိပါတယ္။

အစာမေၾက ျဖစ္ၾကတဲ့ခါ…
တကယ္ေတာ့ ဘယ္သူမဆုိ တစ္နည္းမဟုတ္တစ္နည္း အမွားေလးေတြ လုပ္မိတတ္ပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ေလ ေစတနာမပါဘဲ ႐ုတ္တရက္ျဖစ္သြားတတ္တဲ့ အလဲြအေခ်ာ္ေလးေတြ၊ အေျပာမွား၊ အလုပ္မွားေလးေတြ ရွိတတ္ပါတယ္။ အဲဒီလုိ ရွိလာတဲ့အခါ သူသူကုိယ္ကုိယ္ ကုိယ္ခ်င္စာတရားနဲ႔ နားလည္ေပးႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားသင့္ပါတယ္။ အကယ္၍ သူ႔ေနရာမွာ ကုိယ္ဆုိရင္လည္း ဒီလုိျဖစ္မိမွာပဲလုိ႔ သူ႔ေနရာကေန အစားထုိး ေတြးၾကည့္သင့္ပါတယ္။ သူမွားသလုိ ကုိယ္လည္းမွားဖူးတတ္တာ ေလးေတြကုိ သတိရၿပီး ခြင့္လႊတ္ႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားသင့္ပါတယ္။ နားလည္မႈေပးႏုိင္ေအာင္ အားထုတ္သင့္ပါတယ္။ အဲလုိမွမဟုတ္ဘဲ မွားတတ္တဲ့အေပၚမွာ အျပစ္ေတြပဲ ျမင္ေနမယ္ဆုိရင္ေတာ့ ၾကာရင္ တစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦးၾကား အစာမေၾကမႈေတြ ျဖစ္လာတတ္ပါတယ္။ ကုိယ္က အစာမေၾကျဖစ္လာရင္ တစ္ဘက္ကလည္း ျပန္ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ဒီလုိနဲ႔ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္လုံး အစာမေၾကတာေတြမ်ားၿပီး ေနာက္ဆုံးမွာ မေခၚမေျပာႏုိင္၊ မျမင္မၾကည့္ႏုိင္တဲ့အထိ ျဖစ္လာကာ အမုန္းႀကီးမုန္းတဲ့အထိ ျဖစ္ကုန္တတ္ပါတယ္။ ဒါဟာ အေသးအဖဲြ႕ နားလည္မႈလဲြတာေလးက စခဲ့တဲ့ ျပႆနာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အစာမေၾက ျဖစ္ၾကရျခင္းရဲ႕ အေၾကာင္းျဖစ္တဲ့ နားလည္မႈ လဲြတာေလးေတြကုိ ထိပ္တုိက္ေတြ႕ဆုံျခင္းနဲ႔ ေျဖရွင္းၾကဖုိ႔ ဆုိၾကျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

ပ႒ာန္းဆက္…
ပ႒ာန္းဆက္ဆုိတာ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္မႈကုိ ေျပာတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီဘ၀ ေတြ႕ၾကဆုံၾက ရတာေတြဟာ တကယ္ေတာ့ ပ႒ာန္းဆက္ေၾကာင့္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ မေရမတြက္ႏုိင္တဲ့ ဘ၀ေတြမွာ ေျပးသြားက်င္လည္ၾကရတဲ့ သတၱ၀ါေတြအေနနဲ႔ မျဖစ္ဖူးတဲ့ ဘ၀ဆုိတာ မရွိႏုိင္ပါဘူး။ တစ္ခ်ိန္ခ်ိန္မွာ အေဖျဖစ္ခ်င္လည္း ျဖစ္ခဲ့ၾကမွာပါ။ အေမျဖစ္ခ်င္လည္း ျဖစ္ခဲ့ၾကမွာပါ။ အစ္ကုိအစ္မ၊ ညီညီမ၊ ဇနီးမယား လင္ေယာက်ာ္း စသျဖင့္ ဘ၀အစုံစုံမွာ တစ္မ်ိဳးမ်ိဳးေတာ့ ျဖစ္ခဲ့ၾကမွာ ေသခ်ာပါတယ္။ ဒီလုိ အေၾကာင္းတရားေတြ ရွိခဲ့ၾကလုိ႔လည္း ဒီဘ၀မွာ အက်ိဳးတရား အေနနဲ႔ လာဆုံျဖစ္ခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ လာဆုံတဲ့အခါမွာလည္း တစ္ခ်ိဳ႕က အေကာင္းေတြနဲ႔ ဆုံၾကေပမယ့္ တစ္ခ်ိဳ႕ မေကာင္းေတြနဲ႔ ဆုံၾကရျပန္ပါတယ္။ ဒါကေတာ့ ပ႒ာန္းဆက္ေကာင္းတဲ့ သူက အေကာင္းဆုံမွာျဖစ္ၿပီး ပ႒ာန္းဆက္ မေကာင္းတဲ့သူက မေကာင္းဆုံရမယ့္ သေဘာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္လုိပဲ ဆုံဆုံ ဒါဟာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္တဲ့ သေဘာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိအေၾကာင္းအက်ိဳးေတြ ျဖစ္ေနၾကတာကုိပဲ ဒီေခတ္စကားနဲ႔ ပ႒ာန္းဆက္ရွိေနၾကတာလုိ႔ ဆုိၾကျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

ပ႒ာန္းဆက္ကုိ ျဖတ္ႏုိင္မွ…
ဒီဘ၀မွာ တစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦး ေတြ႕ၾကဆုံၾကရတာေတြဟာ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္မႈ ပ႒ာန္းဆက္ေၾကာင့္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ဘက္က ျပန္ၾကည့္ရင္လည္း ဒီလုိ ပ႒ာန္းဆက္ေတြ ရွိေနသမွ် ဘ၀မွာ သံသရာရွည္မႈေတြက ရွိေနၾကဦးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိ အေၾကာင္းတရားေတြ ရွိေနသမွ် အက်ိဳးတရားအေနနဲ႔ ဆင္းရဲေတြလည္း ရွိေနၾကရဦးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ပ႒ာန္းဆက္ေတြကုိ မျဖတ္ႏုိင္ေသးသမွ် ေနာက္ထပ္အဆက္ အဆက္ေတြက ထပ္ထပ္ျဖစ္ေနၾကဦးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီဘ၀မွာ ပ႒ာန္းဆက္ေကာင္းလုိ႔ သူေတာ္ေကာင္းေတြနဲ႔ ေတြ႕သူေတြ ရွိၾကသလုိ၊ ပ႒ာန္းဆက္ မေကာင္းတဲ့အတြက္ မေကာင္းတဲ့ သူေတြနဲ႔ ေတြ႕ၾကဆုံၾက ႀကဳံၾကရသူေတြလည္း ရွိေနၾကေပမယ့္ ဘယ္လုိလူမ်ိဳးေတြနဲ႔ပဲ ႀကဳံႀကဳံ ပ႒ာန္းဆက္ေတြကုိ မျဖတ္ႏုိင္ေသးရင္ေတာ့ တစ္ခါျပန္ၿပီး ဆုံၾကရဦးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခါဆုံတဲ့ အခါမွာေတာ့ အေကာင္းအဆုိးေတြနဲ႔ ႀကဳံမႀကဳံဆုိတာ ေသခ်ာေပါက္ မေျပာႏုိင္ပါဘူး။ အေကာင္းဆုံးကေတာ့ အေသခ်ာဆုံးျဖစ္တဲ့ ဒီဘ၀မွာပဲ ပ႒ာန္းဆက္ေတြကုိ ျဖတ္ႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားတာ အေကာင္းဆုံးပါပဲ။

အေပးအယူ…
အေပးအယူ သေဘာဟာ မွန္ၾကည့္သလုိပါပဲ။ မွန္ၾကည့္တဲ့အခါ ကုိယ့္ပုံရိပ္ ကုိယ္ျပန္ျမင္ရသလုိ အေပးအယူမွာလည္း ကုိယ္ေပးတာ ကုိယ္ျပန္ရတဲ့ သေဘာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကုိယ္ေပးတဲ့အခါ အေကာင္းေပးရင္ ကုိယ္လည္းအေကာင္း ရမွာျဖစ္ၿပီး အဆုိးေပးရင္ေတာ့ အဆုိးပဲ ျပန္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဆုိလုိတာက ဘယ္သူမဆုိ အေပးအယူသေဘာမွာ အေပးေကာင္းရင္ အရေကာင္းမွာျဖစ္ၿပီး အေပးဆုိးရင္ အရဆုိးမွာပဲလုိ႔ ဆုိလုိတာပါ။ ဒီေတာ့ကား ရယူခ်င္တဲ့သူေတြ အေနနဲ႔ ကုိယ္ယူခ်င္တဲ့အရာဟာ အဆုိးလား အေကာင္းလားဆုိတာ စဥ္းစားၿပီး အေကာင္းလုိခ်င္ရင္ေတာ့ ကုိယ္ကအရင္စၿပီး အေကာင္းေပးၾကည့္ဖုိ႔ေတာ့ လုိပါတယ္။

ေပးတာဟာယူတာပါပဲ…
လူ႔ဘ၀မွာ လူတစ္ဦး တစ္ေယာက္ခ်င္းနဲ႔ ဆက္ဆံတဲ့အပုိင္းမွာ အေပးအယူ သေဘာက အရမ္းအေရးႀကီးပါတယ္။ ေပးတယ္ဆုိတာ ပစၥည္း၀တၳဳကိုေပးမွ ေပးတာမဟုတ္ပါဘူး။ ေန႔စဥ္ ျပဳမူေနထုိင္ ေျပာဆုိေနၾကတာ ေတြဟာလည္း တကယ္ေတာ့ အေပးအယူ လုပ္ေနၾကတာပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ တစ္ဘက္သူက ကုိယ့္ကုိ ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္ ျပဳမူဆက္ဆံ ေျပာဆုိေနထုိင္ ေစခ်င္ရင္ အရင္ဆုံး ကုိယ္ကုိယ္တုိင္က အေကာင္းေတြနဲ႔ ဆက္ဆံျပဖုိ႔ လိုပါတယ္။ တစ္ဘက္က ကုိယ့္ကုိ ၿပဳံးျပေစခ်င္ရင္ ကုိယ္ကုိယ္တုိင္က အရင္ၿပဳံးျပေပးဖုိ႔ လုိပါတယ္။ သူမ်ားက ကုိယ့္ကုိ အေကာင္းေျပာေစခ်င္ရင္ ကုိယ္ကအရင္ အေကာင္းေျပာေပးရပါတယ္။ သူမ်ားက ကုိယ့္ကုိအ႐ုိအေသ အေလးဂ႐ုျပဳေစခ်င္ရင္ ကုိယ္ကုိယ္တုိင္ကအရင္ တစ္ဘက္သားကုိ ႐ုိေသေလးစားေပးရပါတယ္။ ဒါဟာ သဘာ၀က်တဲ့ အေပးအယူ သေဘာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အေကာင္းေပးမွ အေကာင္းရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲလုိမွ မဟုတ္ဘဲ ကုိယ္ကလုိခ်င္တာက အေကာင္းျဖစ္ၿပီး ကုိယ္ကုိယ္တုိင္ ေပးေနတာက အဆုိးေတြ ဆုိရင္ေတာ့ ေပးတဲ့အတုိင္း အဆုိးပဲ ရေနမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေဘာင္မေက်ာ္ပါေစနဲ႔…
ေဘာင္ဆုိတာ အနားသတ္ အကန္႔စည္းကမ္း သတ္မွတ္ခ်က္ကုိ ဆုိတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ အထူးသတိျပဳရမွာက ေဘာင္ေတြ ကနားေတြဟာ ပညတ္သတ္မွတ္ခ်က္ေတြ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒီေဘာင္ေတြကုိ အာ႐ုံထားေနရင္ အျမင္က်ဥ္းၿပီး အက်ိဳးမႀကီး ျဖစ္တတ္တာေၾကာင့္ ကုိယ့္ကုိယ္ကုိ ေဘာင္ခတ္မထားနဲ႔လုိ႔ ဆုိလာသူေတြ အေနနဲ႔ ေဘာင္ဆုိတာ လြတ္ေျမာက္မႈကုိ မရေသးသူေတြ အတြက္ အထိန္းအကြပ္ တစ္ခုအျဖစ္ လုိအပ္တဲ့အရာမ်ား ျဖစ္ၿပီး ဒီလုိအပ္ခ်က္ေတြကုိ လ်စ္လ်ဴ႐ႈကာ ေဘာင္ေတြေက်ာ္ လုပ္မိရင္ေတာ့ ပစၥဳပၸန္ သံသရာ ႏွစ္ျဖာဆုိက်ိဳးေတြပဲ ျဖစ္ေစတတ္တယ္ဆုိတာ သတိျပဳၾကဖုိ႔ လုိပါတယ္။ ေဘာင္ေက်ာ္လာၿပီဆုိရင္ အစြန္းေရာက္လာတာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ အစြန္းေရာက္တဲ့ အလုပ္မွန္သမွ် ဘယ္အလုပ္မွ မေကာင္းဘူးဆုိတာ မေမ့ၾကဖုိ႔ လုိပါတယ္။

ဒီလုိသာဆုိရင္…
တစ္ခ်ိဳ႕ေတြ႕ဖူးပါတယ္။ ငယ္ငယ္တုန္းကလည္း ဟုိကိစၥ ဒီကိစၥေတြေၾကာင့္ အႏွစ္ရွိတဲ့ ကုသုိလ္တရားေတြမွာ ႀကိဳးစားအားထုတ္မႈ မရွိခဲ့သလုိ အသက္အရြယ္ ႀကီးလာျပန္ေတာ့လည္း ကုိယ့္ဘ၀အတြက္၊ ကုိယ့္သံသရာအတြက္ ႀကိဳးစားအားထုတ္ရမယ့္ အရာေတြကုိ မလုပ္ႏုိင္ေသးဘဲ ဟုိအတြက္ပူရ၊ ဒီအတြက္ပူရ၊ ဟုိမွာေပ်ာ္ရ၊ ဒီမွာေပ်ာ္ရ၊ ဟုိဟာျဖတ္မရ၊ ဒါျဖတ္မရနဲ႔ဘဲ အခ်ိန္ေတြကုိ ကုန္လြန္ေနၾကတာေတြပါ။ အဲဒီလုိ ဟုိသံေယာဇဥ္ ဒီသံေယာဇဥ္ေတြေၾကာင့္ တကယ္လုပ္ရမယ့္ ကုသုိလ္အေရးေတြကုိ မလုပ္ႏုိင္ဘဲ ေမ့ေမ့ေလ်ာ့ေလ်ာ့ ေနခဲ့တာေတြဟာ ေသခါနီးက်ေတာ့မွ အားကုိးရာအစစ္ မရွိလုိ႔ ကုသုိလ္အႏွစ္ေတြ လုပ္ၾကမယ္ ဆုိျပန္ေတာ့ အခ်ိန္ေတြေႏွာင္းၿပီး စိတ္သြားတုိင္း ကုိယ္မပါျဖစ္ကာ ေနာက္ဆုံးဘ၀ဟာ အႏွစ္မပါဘဲ အဆုံးသတ္သြားၾကရတဲ့ အျဖစ္နဲ႔ပဲ နိဂုံးခ်ဳပ္သြားခဲ့ရျပန္ပါတယ္။

Read more »

ေၾကာင္းက်ိဳး ဆက္စပ္မႈ (သုိ႔) ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ ႏွင့္ ပ႒ာန္း…

ဗုဒၶဘာသာမ်ား ယုံၾကည္လက္ခံထားၾကသည့္ အယူ၀ါဒမ်ားတြင္ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္မႈ၀ါဒသည္လည္း တစ္ခုအပါအ၀င္ ျဖစ္၏။ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္သကဲ့သုိ႔ အက်ိဳးတရားမွန္သမွ် အေၾကာင္းကင္း၍ မျဖစ္ဟူသည့္ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ သေဘာကုိ အေသအခ်ာ လက္ခံထားၾက၏။ မည္သည့္ကိစၥမဆုိ အေၾကာင္းတရားမ်ား ရွိေနၿပီး ထုိအေၾကာင္းတရားမ်ားေၾကာင့္ပင္ အက်ိဳးတရား အေနျဖင့္ ျဖစ္ေပၚၾကရျခင္း ျဖစ္သည္ကုိ ေကာင္းစြာယုံၾကည္ ထားၾက၏။ ဗုဒၶဘာသာမ်ား လက္ခံထားသည့္ ထုိအေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္မႈ နိယာမကုိ အျခားပရိယာယ္ျဖင့္ ေျပာလွ်င္ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္သေဘာ၊ ပ႒ာန္းဆက္ သေဘာအေနျဖင့္ ေျပာဆုိႏုိင္မည္ျဖစ္၏။ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ဟူသည္ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္မႈ သေဘာျဖစ္ၿပီး ပ႒ာန္းဆက္ေခၚ ပ႒ာန္းသည္လည္း အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္မႈပင္ ျဖစ္၏။ သုိ႔ေသာ္ ထုိပဋိစၥသမုပၸါဒ္၏ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ သေဘာႏွင့္ ပ႒ာန၏ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ သေဘာကား အနည္းငယ္ ကြာျခားလွ၏။

ပဋိစၥသမုပၸါဒ္လာ အေၾကာင္းအက်ိး ဆက္စပ္မႈသည္ “ဒါေၾကာင့္ ဒါျဖစ္တယ္” ဆုိသည့္ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္ျခင္း သက္သက္ကုိသာ ထင္ရွားေစၿပီး ပ႒ာန၏ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈသည္ “ဒါေၾကာင့္ ဒီလုိျဖစ္ၿပီး အဲဒီလုိ ျဖစ္လာေအာင္ ဒီလုိအစြမ္းေတြနဲ႔ ေက်းဇူးျပဳတယ္” ဆုိသည့္ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္မႈ နိယာမတြင္ ေက်းဇူးျပဳေၾကာင္း အေၾကာင္းတရား၏ အေျခခံတရား၊ အစြမ္းသတၱိမ်ား၊ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္ႏြယ္မႈတြင္ မည္သုိ႔မည္ပုံ ဆက္ႏြယ္ေနသည္ဟူသည့္ ဆက္စပ္ပုံ အျခင္းအရာမ်ားအထိ ထင္ရွားေစသည့္ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္မႈ သေဘာကုိ ေဖာ္ညြန္းထား၏။ စာစကားႏွင့္ေျပာလွ်င္ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္နည္းသည္ ပစၥည္းဟူေသာ အေၾကာင္းတရားႏွင့္ ပစၥယုပၸန္ဟူေသာ အက်ိဳးတရားတုိ႔၏ ဆက္ႏြယ္မႈကုိ ျပျခင္းျဖစ္ၿပီး ပ႒ာန္းနည္းသည္ ပစၥည္းဟူေသာ အေၾကာင္းတရားႏွင့္ ပစၥယုပၸန္ဟူေသာ အက်ိဳးတရားတုိ႔၏ ဆက္ႏြယ္မႈကုိသာမက ပစၥယသတၱိဟူေသာ ဆုိင္ရာအေၾကာင္းတရား တစ္မ်ိဳးစီ၏ ေက်းဇူးျပဳႏုိင္ေသာ အစြမ္းသတၱိမ်ားအထိ ဆက္ႏြယ္မႈကုိ ျပေပ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ႏွင့္ ပ႒ာန္းတုိ႔သည္ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္မႈကုိ ျပသည့္ ေဟာၾကားခ်က္ ဓမၼမ်ား ျဖစ္ေသာ္လည္း ေဟာၾကားပုံခ်င္း မတူညီသည့္ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ ဓမၼဟု ဆုိျခင္းျဖစ္၏။

ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ ေဒသနာေတာ္တြင္ အ၀ိဇၨာပစၥယာ သခၤါရာ၊ သခၤါရ ပစၥယာ၀ိညာဏံ စသျဖင့္ ေဟားၾကားေတာ္မူထား၏။ သိသင့္သိထုိက္သည္ကုိ မသိ၊ မသိထုိက္သည္ကုိ သိေသာ အ၀ိဇၨာဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ယခုဘ၀ ကုိယ္မႈ၊ ႏႈတ္မႈ၊ စိတ္မႈမ်ားႏွင့္ ေနာင္ဘ၀အတြက္ အက်ိဳး၀ိပါက္မ်ားကုိ ျပဳစီမံတတ္သည့္ သခၤါရဟူေသာ ကံတရားျဖစ္ေပၚေၾကာင္း၊ သခၤါရဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ပဋိသေႏၶ၀ိညာဏ္ႏွင့္ ပစၥဳပၸန္၌ ျဖစ္ေသာ ၀ိပါက္စိတ္ဟူေသာ ၀ိညာဏ္ျဖစ္ေပၚေၾကာင္း၊ ၀ိညာဏ္ဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ နာမ္႐ုပ္တုိ႔ ျဖစ္ေပၚေၾကာင္း၊ နာမ္႐ုပ္ဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ စကၡာယတန၊ ေသာတာယတန စေသာ အာယတန ေျခာက္ပါးတုိ႔ ျဖစ္ေပၚေၾကာင္း၊ အာယတန ေျခာက္ပါးေၾကာင့္ စကၡဳသမၹႆ (မ်က္စိအေတြ႕)၊ ေသာတသမၹႆ (နားအေတြ႕)စေသာ အေတြ႕ေျခာက္ပါးဟူေသာ ဖႆျဖစ္ေပၚေၾကာင္း၊ ဖႆဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ စကၡဳသမၹႆဇာေ၀ဒနာ (မ်က္စိအေတြ႕ခံစားခ်က္)၊ ေသာတသမၹႆဇာေ၀ဒနာ စေသာ ခံစားမႈဟူေသာ ေ၀ဒနာ ျဖစ္ေပၚေၾကာင္း၊ ေ၀ဒနာဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ တဏွာဟူေသာ ေလာဘ ျဖစ္ေပၚေၾကာင္း၊ တဏွာဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ စဲြလန္းမႈ ဥပါဒါန္ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဥပါဒါန္ဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ကမၼဘ၀ႏွင့္ ဥပပတၱိဘ၀တုိ႔ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဘ၀ဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ပဋိသေႏၶဟူေသာ ဇာတိျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဇာတိဟူေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အုိျခင္း၊ ေသျခင္း၊ စုိးရိမ္ပူပန္ျခင္း၊ ငိုေၾကြးျခင္း၊ ကုိယ္ဆင္းရဲျခင္း၊ စိတ္ဆင္းရဲျခင္း၊ ျပင္းစြာပူေဆြးျခင္းဟူေသာ ဇရာ၊ မရဏ၊ ေသာက၊ ပရိေဒ၀၊ ဒုကၡ၊ ေဒါမနႆ၊ ဥပါယသတုိ႔ ျဖစ္ေၾကာင္း စသည္ျဖင့္ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္ပုံကုိ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ ေဒသနာျဖင့္ ထင္ရွားေစေတာ္မူ၏။ ဤကား ပဋိစၥသမုပၸါနည္းအရ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္ႏြယ္မႈ အခ်ဳပ္ပင္ ျဖစ္ပါ၏။

ပ႒ာန္းေဒသနာေတာ္တြင္ ေဟတုပစၥေယာ၊ အာရမၼဏပစၥေယာ စသည္ျဖင့္ ပစၥည္းတရား (၂၄)ပါးကုိ အက်ဥ္းေဖာ္ျပၿပီး ေဟတုပစၥေယာတိ ေဟတူေဟတု သမၸယုတၱာနံ ဓမၼာနံ၊ တံသမု႒ာနာနဥၥ ႐ူပါနံ ေဟတုပစၥေယန ပစၥေယာ စသည္ျဖင့္ ပစၥည္း၊ ပစၥယုပၸန္၊ ပစၥယသတၱိ အေနအားျဖင့္ အက်ယ္ျပေတာ္မူထား၏။ ပ႒ာန္းေဒသနာေတာ္၏ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္ႏြယ္မႈတြင္ အက်ိဳးတရားျဖစ္ေပၚေၾကာင္း အေၾကာင္းတရား၏ အေထာက္အပံ့ တရားမ်ားကုိ ဆုိင္ရာအေၾကာင္းတရား အလုိက္ အစြမ္းသတၱိမ်ားျဖင့္ အထူးျပဳျပေတာ္မူ၏။ ပစၥယသတၱိေခၚ အေၾကာင္းတရားအား ေက်းဇူးျပဳေပးသည့္ အရာမ်ားကုိ အထူးျပေတာ္မူ၏။ ထုိပစၥယသတၱိမ်ားကုိ ယေန႔အေခၚ ပ႒ာန္း (၂၄)ပစၥည္းဟူေသာ အမည္ျဖင့္ မွတ္သားနားလည္ႏုိင္ေပ၏။

ဥပမာအားျဖင့္ ေဟတုပစၥည္းဟူေသာ ပ႒ာန္း၏ ေက်းဇူးျပဳပုံတြင္ ေလာဘ၊ ေဒါသ၊ ေမာဟ၊ အေလာဘ၊ အေဒါသ၊ အေမာဟဟူေသာ ဟိတ္ေျခာက္ပါးတုိ႔က ၎တုိ႔ႏွင့္ အတူတကြ ျဖစ္ဖက္ျဖစ္ေသာ စိတ္၊ ေစတသိက္၊ ႐ုပ္တရားတုိ႔ကုိ ၿမဲၿမံခုိင္ခန္႔ သန္စြမ္းေအာင္ ေက်းဇူးျပဳေပး ေထာက္ပံ့ေပးျခင္းကုိပင္ ေဟတုပစၥည္းျဖင့္ ေက်းဇူးျပဳေၾကာင္း ဖြင့္ဆုိရွင္းျပ၏။ ဤေဟတုပစၥည္းအဖြင့္တြင္ ဟိတ္ေျခာက္ပါးဟူေသာ ပစၥည္းတရားသည္ အတူတကြ ျဖစ္ဖက္ျဖစ္သည့္ စိတ္၊ ေစတသိက္၊ ႐ုပ္တရားတုိ႔အား ေဟတုသတၱိျဖင့္ ေက်းဇူးျပဳေၾကာင္း ျပေတာ္မူ၏။ ယင္းအဖြင့္တြင္ ဟိတ္ေျခာက္ပါးသည္ အတူတကြျဖစ္ဖက္ တရားတုိ႔အား ေက်းဇူးျပဳေၾကာင္း အေၾကာင္းအက်ိဳးမွ်ကိုသာ ျပျခင္းမဟုတ္ဘဲ ဟိတ္ေျခာက္ပါးက အတူျဖစ္ဖက္တရားမ်ားကုိ ေဟတုသတိၱျဖင့္ ၿမဲျမံခုိင္ခန္႔ေအာင္ ေက်းဇူးျပဳေၾကာင္း ေက်းဇူးျပဳပုံ အျခင္းအရာကုိပါ သတၱိတစ္ခုအျဖစ္ ျပေတာ္မူ၏။ ဤနည္းအတုိင္းပင္ အာရမၼဏပစၥည္း စသည္တုိ႔တြင္လည္း နည္းမွီနားလည္ ႏုိင္မည္ျဖစ္၏။ ပစၥည္း (၂၄)မ်ိဳးလုံး အေသးစိပ္ ေဖာ္ျပလွ်င္ အလြန္က်ယ္ျပန္႔သြားမည္ ျဖစ္ပါသျဖင့္ ဥပမာေလာက္သာ တင္ျပလုိပါ၏။ ဤ၌ အဓိကသိေစလုိသည္မွာ ပ႒ာန္းေဒသနာေတာ္၏ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ သေဘာကုိ သိေစလုိရင္းပင္ ျဖစ္ပါ၏။ ပ႒ာန္းေဒသနာေတာ္တြင္ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္ေပၚ ပုံသာမက ထုိအေၾကာင္းတရားမ်ားအား ေထာက္ပံ့ေပးသည့္ ပစၥယသတၱိအထူးကုိပါ ျပေတာ္မူေၾကာင္း သေဘာေပါက္ေစလုိျခင္းပင္ ျဖစ္ပါ၏။

ဆုိလုိသည္မွာ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ႏွင့္ ပ႒ာန္းတုိ႔သည္ ႏွစ္ခုလုံးပင္ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္သြယ္ပုံကုိ ျပသည့္ တရားေဒသနာေတာ္မ်ား ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္သည္လည္း သူ႔နည္းႏွင့္သူ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္ပုံကုိ ျပၿပီး ပ႒ာန္းသည္လည္း သူ႔နည္းႏွင့္သူ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္ပုံကုိ ျပေၾကာင္း၊ သုိ႔ေသာ္ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္၏ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈမွာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္ျခင္း သက္သက္ကုိသာ ေဟာၾကားေတာ္မူထားသည့္ ေဒသနာေတာ္ျဖစ္ၿပီး ပ႒ာန္းေဒသနာ၏ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈမွာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္ျခင္းကုိသာမက ျဖစ္ပုံအျခင္းအရာ၊ ဆက္ႏြယ္ပုံ အျခင္းအရာ အစြမ္းသတၱိကုိပါ ေဟာၾကားေတာ္မူထားသည့္ ေဒသနာေတာ္ျဖစ္ေၾကာင္း ဆုိလုိရင္း ျဖစ္ပါ၏။ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ ေဒသနာေတာ္တြင္ အ၀ိဇၨာကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ သခၤါရျဖစ္ေၾကာင္း၊ သခၤါရကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ၀ိညာဏျဖစ္ေၾကာင္း စသည္ျဖင့္ အေၾကာင္းအက်ိဳး ျဖစ္ပုံမွ်ေလာက္ကုိသာ ေဟာေျပာထားၿပီး မည္သည့္အေၾကာင္းေၾကာင့္ မည္သုိ႔မည္ပုံ ဆက္စပ္ေနေၾကာင္း ဆက္စပ္ပုံ အျခင္းအရာကုိ ေဟာၾကားထားျခင္း မရွိေၾကာင္း ပ႒ာန္းေဒသနာေတာ္တြင္ကား အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္ပုံ ဆက္စပ္မႈႏွင့္တကြ မည္သုိ႔ေသာ တရားမ်ား၏ ေထာက္ပံ့မႈေၾကာင့္ မည္သုိ႔မည္ပုံ ဆက္စပ္သည္အထိ ဆက္စပ္ပုံအျခင္းအရာကုိပါ ထည့္သြင္းေဟာၾကားေတာ္မူေၾကာင္း ေဒသနာႏွစ္ခု၏ ကဲြျပားမႈကုိ သိေစလုိရင္း ျဖစ္ပါ၏။

အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္မႈအပုိင္းတြင္ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္လာ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္သြယ္မႈႏွင့္ ပ႒ာန္းေဒသနာေတာ္လာ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္စပ္မႈတုိ႔ကုိ သီးသန္႔ေဟာၾကားေတာ္ မူထားသျဖင့္္ အခ်ိဳ႕ေသာ ပညာရွင္မ်ားက သီးသန္႔အေနျဖင့္ ဖြင့္ဆုိရွင္းျပၾကေသာ္လည္း အခ်ိဳ႕ေသာ ပညာရွင္မ်ားက ပဋိစၥသမုပၸါဒ္နည္းကုိ ပ႒ာန္းနည္းႏွင့္ ေရာေႏွာကာ အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆုိၾက၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ၀ိသုဒၶိမဂ္ အ႒ကထာတြင္ ပ႒ာန္းေဒသနာေတာ္ကုိပါ ထည့္သြင္းဖြင့္ဆုိၿပီး ပ႒ာန္းနည္းႏွင့္ ဆက္စပ္ပုံကုိပါ ဖြင့္ဆုိျပသေလ၏။ စင္စစ္အားျဖင့္ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ကုိ ပ႒ာန္းေဒသနာနည္းျဖင့္ နားလည္မွသာလွ်င္ အမွန္နားလည္ရာ ေရာက္ႏုိင္ေပ၏။ ပ႒ာန္းနည္းမပါဘဲ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ကုိ နားလည္သည္ဟုဆုိပါက အျပည့္အ၀ နားလည္မႈ မျဖစ္ႏုိင္ေၾကာင္း ဆုိၾက၏။

မည္သုိ႔ဆုိေစ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ႏွင့္ ပ႒ာန္းေဒသနာတုိ႔သည္ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈကုိ ေဖာ္ညြန္းေပးထားသည့္ သဘာ၀ဓမၼ ျဖစ္သည္ကား အမွန္ပင္ျဖစ္ပါ၏။ ေဟာၾကားသည့္ ေ၀ေနယ်မ်ားသုိ႔လုိက္၍ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ ေဒသနာသည္ နည္းစနစ္တစ္ခု အေနျဖင့္ ကြဲျပားေနသည္ဟု ဆုိႏုိင္ေသာ္လည္း အဓိပၸါယ္ ဆုိလုိရင္းမွာ အေၾကာင္းအက်ိဳး ဆက္ႏြယ္မႈ သေဘာကုိ သိေစလုိရင္း ျဖစ္၏။ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ သေဘာကုိ ေလ့လာသည့္အခါ သာမန္လူမ်ားအေနျဖင့္ ပ႒ာန္းနည္းသက္သက္ကုိ ေရွးဦးစြာ ေလ့လာလွ်င္ နားလည္ရန္ အခက္အခဲ ျဖစ္ႏုိင္ေသာ္လည္း ပဋိစၥသမုပၸါဒ္နည္းလာ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ သေဘာကား ပ႒ာန္းနည္းေလာက္ မခက္သျဖင့္ နားလည္ရန္လြယ္ၿပီး ႐ုိးရွင္းသည္ဟု ထင္ႏုိင္ေပ၏။ သုိ႔ေသာ္ ပ႒ာန္းနည္းကုိ နားလည္ၿပီး ပဋိစၥသမုပၸါဒ္နည္းကုိ ေလ့လာႏုိင္ၿပီ ဆုိလွ်င္ကား ေၾကာင္းက်ိဳး ဆက္စပ္မႈ သေဘာကုိ အျပည့္အ၀ နားလည္ႏုိင္မည္ ျဖစ္၏။

ဤ၌ အေရးႀကီးသည္မွာ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္နည္း၊ ပ႒ာန္းနည္းဟူသည့္ နည္းစနစ္မဟုတ္ေပ။ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ နိယာမကုိ ယုံၾကည္လက္ခံၿပီး လက္ေတြ႕လုိက္နာ က်င့္သုံးႏုိင္မႈသည္သာ အဓိကျဖစ္ေပ၏။ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္သည့္ သေဘာကုိ ေကာင္းစြာသေဘာေပါက္ကာ အက်ိဳးေကာင္းေစရန္အတြက္ အေၾကာင္းေကာင္းမ်ား ျပဳလုပ္ရန္သာ ပဓာနျဖစ္ေပ၏။ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ သေဘာတြင္ အေကာင္းျဖစ္ေစ အဆုိးျဖစ္ေစ အေၾကာင္းေကာင္းလွ်င္ အက်ိဳးေကာင္းမည္ျဖစ္ၿပီး အေၾကာင္းဆုိးလွ်င္ အက်ိဳးဆုိးမည္ ျဖစ္သျဖင့္ လုပ္သမွ်၊ ေျပာသမွ်၊ ႀကံသမွ် အေၾကာင္းမ်ား ေကာင္းေစရန္ ႀကိဳးစားရမည္သာ ျဖစ္၏။ ထုိ႔ထက္ပုိၿပီး အေရးႀကီးသည္မွာ အေၾကာင္းျပတ္ရန္ ႀကိဳးစားအားထုတ္မႈပင္ ျဖစ္ပါ၏။ အေၾကာင္းေၾကာင့္ အက်ိဳးျဖစ္သည့္ သေဘာတြင္ အေၾကာင္းျပတ္လွ်င္ အက်ိဳးလည္း ျပတ္မည္ျဖစ္သျဖင့္ အေၾကာင္းကုိျဖတ္ရမည္သာ ျဖစ္ပါ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ထုိအေၾကာင္းတရားမ်ား ျပတ္ႏုိင္ေရးအတြက္ ၀ိပႆနာဉာဏ္တည္းဟူေသာ ဓားသံလွ်က္ကုိ အသုံးျပဳကာ ျဖတ္ေတာက္ရမည္ဟု ဆုိၾကျခင္းျဖစ္၏။ အေၾကာင္းဟူသည္ အလုပ္ကုိဆုိၿပီး အလုပ္ဟူသည္ ကံကုိဆုိသျဖင့္ ကံကုိဉာဏ္ႏွင့္ျဖတ္မွ နိဗၺာန္ေရာက္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေဟာေတာ္မူျခင္း ျဖစ္၏။

ထုိ႔ေၾကာင့္ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈ သုိ႔မဟုတ္ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္၊ သုိ႔မဟုတ္ ပ႒ာန္း စသည္ျဖင့္ မည္သုိ႔ေသာ အေခၚအေ၀ၚမ်ားျဖင့္ မည္သည့္နည္းမ်ား ရွိေနေစကာမူ ဘုရားရွင္ အလုိရွိေတာ္မူသည္မွာ အေၾကာင္းျပတ္ေရး၊ သံသရာ၀ဋ္မွ ထြက္ေျမာက္ေရး၊ ကိေလသာကုန္ေရး၊ နိဗၺာန္ရေရးဟူသည့္ အဓိက အေရးမ်ား ျဖစ္သျဖင့္ အေရးႀကီးဆုံး အေရးမ်ားကုိ လက္ေတြ႕လုိက္နာ က်င့္သုံးျခင္းျဖင့္ အေရးမႀကီးသည္မ်ားအား ပယ္ျဖတ္ႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားျခင္းသည္သာ ဘုရားရွင္အလုိေတာ္အတုိင္း ေနထုိင္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သတိေပး တုိက္တြန္းၾကျခင္း ျဖစ္၏။ ဤသုိ႔ေနထုိင္ျခင္းျဖင့္သာ ဗုဒၶဘာသာတုိ႔၏ ေနာက္ဆုံးပန္းတုိင္ျဖစ္သည့္ နိဗၺာန္သုိ႔ တက္လွမ္းႏုိင္မည္ ျဖစ္သျဖင့္ အခ်ိန္ရွိခုိက္၊ အခြင့္သာခုိက္ လုံ႔လစုိက္ၾက၍ အေၾကာင္းျပတ္ေအာင္ ႀကိဳးစားသင့္ပါေၾကာင္း ေစတနာစကား ေမတၱာအားျဖင့္ အသိတရား ပါးလုိက္ရပါေပေတာ့၏။

Read more »


RECENT POSTS

သူတုုိ႔သူတုုိ႔၏ မွတ္ခ်က္မ်ား