“နီးတက်က္က်က္ ေ၀းတစ္သက္”ဟူေသာ ျမန္မာစကားပုံ တစ္ခုရွိ၏။ လူတုိ႔သည္ နီးေနသည့္အခါတြင္ အခ်င္းခ်င္း အဆင္မေျပျဖစ္ကာ မၾကာခဏ ခုိက္ရန္ျဖစ္လ်က္ တက်က္က်က္ျဖင့္ မတည့္ျဖစ္ၾကေသာ္လည္း ေ၀းေနသည့္အခါတြင္ကား သံေယာဇဥ္တရားျဖင့္ အခ်င္းခ်င္း ေစာင့္ေရွာက္ကာ အစဥ္ထာ၀ရ တစ္သက္သာ ခ်စ္တတ္ၾကေၾကာင္း ဆုိလုိျခင္း ျဖစ္ေပ၏။ မွန္၏။ လူအေတာ္မ်ားမ်ားသည္ အေ၀းေပါင္းေကာင္းလွ၏။ ခဏတာႀကဳံေတြ႕ၾကသည့္ အခုိက္အတန္႔တြင္ အဆင္ေျပေျပ ရွိလွ၏။ သူ႔အေၾကာင္းကုိယ္မသိ ကုိယ့္အေၾကာင္း သူမသိၾကသျဖင့္လည္း ႀကီးႀကီးမားမား ျပႆနာ မရွိလွေပ။ အတူတကြ အနီးတြင္ ေနၾကသည့္အခါတြင္ကား တစ္လပင္ မျပည့္ေသး အဆင္မေျပမႈမ်ားက စလာခဲ့၏။ အေနနီးသျဖင့္ မတူညီသည့္ အက်င့္စ႐ုိက္မ်ားကုိ သိခြင့္ရလာ၏။ စ႐ုိက္မတူသည့္အျပင္ အလုိက္လည္းမတူ၊ အႀကိဳက္လည္း မတူၾကသျဖင့္လည္း အခုိက္ပင္ျဖစ္ေသာ္ျငား မႀကိဳက္လုိသည့္ သေဘာမ်ားက တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦးၾကား အထင္အရွား ျဖစ္လာခဲ့ၾက၏။ သုိ႔ျဖင့္ တက်က္က်က္ႏွင့္ မတည့္အတူ ေနၾကရသည့္ အျဖစ္သုိ႔ ေရာက္သြားခဲ့ၾက၏။
သုိ႔ဆုိလွ်င္ ဤသုိ႔ အခ်င္းခ်င္း အဆင္မေျပ တက်က္က်က္ ျဖစ္ၾကျခင္းသည္ အေနနီးသျဖင့္ ျဖစ္ၾကျခင္းေလာ…၊ အေနေ၀း သူမ်ားသည္ အမွန္စင္စစ္ တစ္သက္တာ ခ်စ္ႏုိင္ၾက၏ေလာ စသျဖင့္ ေတြးစရာျဖစ္လာ၏။ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး တစ္သက္တာ ခ်စ္ႏုိင္ေစရန္ ေ၀းေနရမည္ေလာ၊ သုိ႔မဟုတ္ ေ၀းေ၀းေနကာ တစ္သက္တာ ခ်စ္ၾကည့္ၾကမည္ေလာ စသျဖင့္လည္း စဥ္းစားဖြယ္ ျဖစ္ပါ၏။ အခ်ိဳ႕က ဤသုိ႔ျဖစ္ျခင္းသည္ မည္သူမည္၀ါေၾကာင့္ ျဖစ္သည္၊ မည္သည့္ေနရာတြင္ ေရာက္ေန၍ျဖစ္သည္ စသျဖင့္ ဆုိတတ္၏။
အမွန္စင္စစ္ ထုိသုိ႔ျဖစ္ျခင္းသည္ ေနရာေဒသ အေ၀းအနီးစသည္မ်ားေၾကာင့္ မဟုတ္ေပ။ လူတစ္ဦးခ်င္းတြင္ ရွိေနသည့္ မေကာင္းသည့္ အရာမ်ားေၾကာင့္သာ ျဖစ္ပါ၏။ ေယ်ဘုယ်အားျဖင့္ လူသည္ အတၱႀကီးသူ ျဖစ္၏။ အရာရာတြင္ မိမိအတြက္သာ ၾကည့္တတ္၏။ ထုိ႔အတူ မာနလည္းႀကီး၏။ အရာရာတြင္ မိမိသာ အမွန္ဟု တစ္ယူသန္တတ္၏။ ထုိ႔အျပင္ ဣႆာ၊ မစၧရိယလည္း အားႀကီး၏။ မိမိထက္သာလွ်င္ မနာလုိျဖစ္ၿပီး မိမိႏွင့္ ပတ္သက္သည္မ်ားတြင္ ၀န္တုိတတ္၏။ ထုိသုိ႔ အတၱ၊ မာန၊ ဣႆာ၊ မစၧရိယတရားမ်ား အားႀကီးသျဖင့္ လူသည္ အခ်င္းခ်င္း အၿပိဳင္အဆုိင္ အႏုိင္လုိၾက၏။ ၿပိဳင္လာၿပီဆုိလွ်င္ကား မွားသည္မွန္သည္ မခဲြျခားဘဲ အလဲြသြားတတ္ၿမဲ ျဖစ္၏။ မိမိၿပိဳင္လွ်င္ တစ္ဘက္ကလည္း ၿပိဳင္လာမည္ ျဖစ္သျဖင့္ ႏွစ္ဘက္ၿပိဳင္ျဖစ္ကာ မရွက္ႏုိင္ဘဲ အႏုိင္ၾကဲတတ္ၾက၏။ ဤသုိ႔ျဖင့္ လူတုိ႔သည္ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး ၾကည့္မရသည့္ အျဖစ္သုိ႔ ေရာက္ၾကရ၏။
အရင္းစစ္လွ်င္ လူအခ်င္းခ်င္း အဆင္မေျပ ျဖစ္ၾကျခင္းသည္ အေနးနီး၍ မဟုတ္သကဲ့သုိ႔ အေနေ၀း၍လည္း မဟုတ္ေပ။ လူတုိင္းလူတုိင္း တစ္ဦးခ်င္းတြင္ ရွိေနၾကသည့္ အတၱ၊ မာန၊ ဣႆာ၊ မစၧရိယ စသည့္ တရားမ်ားေၾကာင့္သာ ျဖစ္ေပ၏။ အထူးသျဖင့္ ေမတၱာတရား ေခါင္းပါး၍သာ ျဖစ္ေပ၏။ လူသည္ အတၱ၊ မာနစသည္ အားႀကီးလာလွ်င္ အၿပိဳင္အဆုိင္ ျပဳတတ္ေသာ္လည္း ေမတၱာတရား ရွိေနေသးလွ်င္ ထင္သေလာက္ အဆုိးႀကီး မျဖစ္တတ္ေပ။ ေမတၱာတရားပါ ေခါင္းပါးလာလွ်င္ကား ေမတၱာမယွဥ္သည့္ အတၱမာန ေဒါသတရားမ်ားျဖင့္သာ လူသည္ အဆုံးစြန္ အဆုိးဆုံးအထိ ေပါက္ကဲြသြားတတ္၏။ ေမတၱာတရားမရွိလွ်င္ ၿပိဳင္ဆုိင္မႈကုိ တြန္းအားေပးတတ္သကဲ့သုိ႔ ေမတၱာတရား ထားႏုိင္ၾကလွ်င္ ၿပိဳင္ဆုိင္မႈမ်ား ကင္းပသြားတတ္၏။ အၿပိဳင္ကင္းလွ်င္ အဆင္မေျပမႈ ကင္းႏုိင္သကဲ့သုိ႔ အဆင္မေျပမႈ ကင္းေနလွ်င္ အတူတဲြကာ ၿမဲလာၾကမည္သာ ျဖစ္ပါ၏။
မစုိးရိမ္ဆရာေတာ္ႀကီး၏ ေမတၱာႏွင့္ စပ္လ်ဥ္းသည့္ ဆုံးမစကားေလးကုိ သတိရမိ၏။ ဆရာေတာ္ႀကီးက “တန္းတူေတြ႕လွ်င္၊ ေမတၱာ၀င္၊ မ၀င္ႏုိင္က၊ ၿပိဳင္တတ္တယ္္။ ၿပိဳင္မယ့္အစား၊ ေမတၱာပြား၊ စိတ္ထားျပဳျပင္ ေျပာင္းပါမယ္”ဟု ဆုံးမေပးထား၏။ ပုထုဇဥ္ပုဂၢိဳလ္မ်ား အဖုိ႔ ေမတၱာတရားသည္ အထူးလုိအပ္၏။ ေမတၱာ၏ သေဘာသည္ ခ်စ္ျခင္း၊ အက်ိဳးလုိလားျခင္း သေဘာကုိ ညြန္းဆုိသကဲ့သုိ႔ ေမတၱာစစ္ ေမတၱာမွန္သည္ အၾကားမရွိျခင္း၊ အျခားမရွိျခင္း လကၡဏာကုိေဆာင္၏။ ေမတၱာရွိေနလွ်င္ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး အက်ိဳးစီးပြားကုိ ေဆာင္ေနၾကမည္ျဖစ္ကာ မည္သူမည္၀ါ စသည္ ခဲြျခားမႈ မရွိသျဖင့္ မည္သူႏွင့္ျဖစ္ေစ ျငင္းခုံခုိက္ရန္ျဖစ္ဖြယ္မရွိ အရာရာတြင္ အဆင္ေျပေျပ ရွိေနၾကမည္သာ ျဖစ္၏။ ေမတၱာဓာတ္မ်ား ရွိေနလွ်င္ အနီးေနသူမ်ားႏွင့္လည္း အဆင္ေျပသကဲ့သုိ႔ အေ၀းေနသူမ်ားႏွင့္လည္း အဆင္ေျပေနၾကမည္သာ ျဖစ္ပါ၏။
မ်က္ေမွာက္ေခတ္ လူအေတာ္မ်ားမ်ား တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး အဆင္မေျပမႈမ်ားႏွင့္ ျငင္းခုံခုိက္ရန္ျဖစ္မႈမ်ား အျဖစ္မ်ား ၾကျခင္းသည္ ေမတၱာတရား ေခါင္းပါးၾက၍သာ ျဖစ္၏။ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး ေမတၱာမရွိၾကသည့္အခါ ခ်စ္တာလည္း မရွိၾကဘဲ သစၥာပါ မသိၾကသည္အထိ ျဖစ္ကုန္တတ္၏။ အတူေန အေနနီးသူအခ်င္းခ်င္း အက်ိဳးလုိလားမႈ ေမတၱာ ကင္းလာၾကသည့္အခါ အဆုိးကုိသာ ျဖစ္ေစတတ္ၾက၏။ တစ္ဦးတစ္ေယာက္အေပၚတြင္ ေမတၱာမရွိ ျဖစ္လာလွ်င္ကား ထုိသူမည္သုိ႔ပင္ ေကာင္းေနပါေစ အေကာင္းမျမင္တတ္ဘဲ ျဖစ္တတ္၏။ အေကာင္းမျမင္လွ်င္ မေကာင္းထင္တတ္ၿပီး အေစာင္းအျမင္ျဖင့္ မေပါင္းခ်င္သည္အထိ ျဖစ္လာတတ္၏။ ထုိ႔အတူ အေနေ၀းသူမ်ား အခ်င္းခ်င္းလည္း ေမတၱာကင္းျခင္း မျဖစ္ၾကရန္ လုိအပ္လွ၏။ ေမတၱာျဖင့္ ေနေနၾကလွ်င္၊ ေမတၱာပုိ႔ကာ အက်ိဳးကုိ လုိးလားေနၾကလွ်င္ ေ၀းေနေသာ္လည္း နီးေနတတ္ၾက၏။ ေမတၱာသည္ မေရာက္ႏုိင္သည့္ ေနရာမရွိသကဲ့သုိ႔ မေဖာက္ႏုိင္သည့္ အရာလည္း မရွိလွေပ။ စစ္မွန္သည့္ ေမတၱာစိတ္ျဖင့္ ေမတၱာဓာတ္မ်ား ထားႏုိင္ၾကမည္ ဆုိပါက ေမတၱာဓာတ္ျဖင့္ မထြန္းေပါက္ႏုိင္သည့္ အရာ၊ ေမတၱာေရာင္ျဖင့္ ေရာင္ျပန္မဟပ္ႏုိင္သည့္ အရာ မရွိသည္သာ ျဖစ္ပါ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ အေနနီးသူမ်ား ျဖစ္ေစ၊ အေနေ၀းသူမ်ားပင္ ျဖစ္ေစ ေမတၱာဓာတ္ျဖင့္ ခ်စ္ခင္ျခင္းႏွင့္ အက်ိဳးလုိလားျခင္းကုိ တည္ေဆာက္ကာ ခ်မ္းသာမႈကုိ ရယူၾကရန္ တုိက္တြန္းၾကျခင္း ျဖစ္ပါ၏။
ေမတၱာၿခဳံလွ်င္ လုံႏုိင္သကဲ့သုိ႔ ေမတၱာအားႀကီးလွ်င္ ရန္သူပင္လွ်င္ မိတ္ေဆြျဖစ္ကာ ႏူးညံ့ေပ်ာ့ေျပာင္းလာတတ္၏။ ေမတၱာစစ္ ေမတၱာမွန္သည္ ရန္သူမိတ္ေဆြ မခဲြျခားသျဖင့္လည္း စစ္မွန္သည့္ ေစတနာျဖင့္ အေသခ်ာ ပြားႏုိင္လွ်င္ မိမိအေပၚ မလုိမုန္းထားသူကုိပင္ အၿပဳံးအားျဖင့္ အႏုိင္ယူႏုိင္၏။ ေမတၱာၿခဳံထားသူကုိ မည္သုိ႔ေသာသူကပင္ အႏုိင္ရေအာင္ မတုိက္ခုိက္ႏုိင္၊ မလႊမ္းမုိးႏုိင္ေပ။ ေမတၱာပန္းကုံး ဆင္ျမန္းသုံးႏုိင္လွ်င္ အနီးေနသူမ်ားႏွင့္လည္း အဆင္ေျပႏုိင္သကဲ့သုိ႔ အေ၀းေရာက္ေနသူမ်ားႏွင့္လည္း အဆင္ေျပႏုိင္၏။
စာေရးသူ၏ ပတ္၀န္းက်င္တြင္လည္း ေမတၱာဓာတ္ကုိ လက္ေတြ႕ပြားမ်ား အားထုတ္ၾကည့္မိသည့္ အတြက္အဆင္ေျပသြား သူမ်ားအေၾကာင္း တစ္ေစ့တစ္ေစာင္း ၾကားသိရ၏။ ဒကာေလး အခ်ိဳ႕သည္ ျမန္မာျပည္မွ ဘုမသိဘမသိျဖင့္ သူမ်ားႏုိင္ငံတြင္ အလုပ္လုပ္ရန္ ေရာက္လာခဲ့၏။ ေရာက္ေရာက္ခ်င္းပင္ စကားနားမလည္မႈ၊ ယဥ္ေက်းမႈ မတူညီမႈ၊ အက်င့္စ႐ုိက္မတူညီမႈ စသည္မ်ားေၾကာင့္ အခက္အခဲ အမ်ိဳးမ်ိဳး ႀကဳံကာဒုကၡ ေရာက္ရေၾကာင္း အထူးသျဖင့္ မိမိထက္အလွ်င္ ေစာေရာက္ေနသည့္ ေရႊခံျမန္မာေၾကာင့္လည္း စိတ္ဖိစီးမႈမ်ား ႀကဳံရေၾကာင္း စသျဖင့္ ေလွ်ာက္လာသျဖင့္ စာေရးသူမွ ေမတၱာပြားမ်ားၾကည့္ရန္ အႀကံျပဳျဖစ္၏။ ေမတၱာပြားသည့္အခါ မိမိကုိယ္ကုိ အလ်င္စပြားၿပီး ေနာက္ကုိယ္ေစာင့္နတ္္၊ အခန္းေစာင့္နတ္္၊ စက္႐ုံအလုပ္႐ုံေစာင့္နတ္ စသည္မ်ားကုိလည္း ပြားမ်ားကာ မိမိ၏ စက္႐ုံသူေ႒း၊ လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖတ္ စသူမ်ားကုိလည္း တစ္ဦးခ်င္း စိတ္ျဖင့္ျမင္ေအာင္ၾကည့္၍ အမွန္ပင္ အက်ိဳးလုိလားသည့္ သေဘာျဖင့္ ပြားမ်ားၾကည့္ရန္၊ အထူးသျဖင့္ မိမိႏွင့္ ကေတာက္ကဆ ျဖစ္ေနသည့္ ကုိေရႊျမန္မာအားလည္း စစ္မွန္သည့္ ေစတနာေမတၱာျဖင့္ ေဒါသအာဃာတ မပါသည့္စိတ္ျဖင့္ ေမတၱာပြားၾကည့္ရန္ အႀကံျပဳျဖစ္၏။ ထုိဒကာေလးမ်ားလည္း ယုံယုံၾကည္ၾကည္ျဖင့္ စိတ္ပါလက္ပါ ပြားမ်ားၾကည့္သည့္အခါ တစ္ပတ္အၾကာမွာပင္ ထူးထူးျခားျခား အက်ိဳးတရားမ်ား ရရွိလာကာ အားလုံး၏ခ်စ္ခင္မႈ၊ အေရးေပးမႈမ်ားအထိ ျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း ျပန္လည္ ေလွ်ာက္ထားလာၾက၏။ ယခုအခါတြင္ကား အဆင္ေျပမႈမ်ားျဖင့္ ခ်မ္းသာေနသည္ဟု ဆုိ၏။
ဒကာတစ္ေယာက္ဆုိလွ်င္လည္း ႏွစ္ေပါင္းေျမာက္မ်ားစြာ ကဲြကြာေနသည့္ အေ၀းေရာက္ ပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္ အေၾကာင္း သတင္းရလုိ၊ အဆက္အသြယ္ ရလုိသျဖင့္ မည္သုိ႔မည္ပုံ ျပဳလုပ္သင့္ေၾကာင္း အႀကံေတာင္း ေလွ်ာက္ထားလာသျဖင့္ စာေရးသူမွ ထုိသူအား အာ႐ုံျပကာ ေမတၱာသာ စူးစူးစုိက္စုိက္ ပြားမ်ားလုိက္ရန္ အႀကံျပဳျဖစ္ခဲ့၏။ ထုိဒကာေလးလည္း ေစတနာအမွန္ျဖင့္ အာ႐ုံတြင္ ျမင္ေအာင္ၾကည့္ကာ ပြားမ်ားခဲ့၏။ ေမတၱာပုိ႔သမႈကုိ ေန႔စဥ္လုပ္လာ၍ ႏွစ္ပတ္ခန္႔ၾကာသည့္အခါ ထူးထူးျခားျခား အဆက္အသြယ္ ရလာကာ ေမတၱာ အပုိ႔ခံရသူသည္လည္း တစ္ပတ္လုံးလုံး ထုိဒကာေလးကုိ သတိတရ ျဖစ္မိေနေၾကာင္း တစ္ဆင့္စကားျဖင့္ ျပန္သိခဲ့ရ၏။ တုိက္ဆုိင္သည္ျဖစ္ေစ၊ မတုိက္ဆုိင္သည္ ျဖစ္ေစ ေမတၱာအစြမ္း၏ ထူးျခားမႈကား အထင္အရွားပင္ ျဖစ္ပါ၏။
အထက္ပါ ဒကာေလးမ်ား၏ အျဖစ္မ်ားကုိ ျပန္လည္ၾကားသိရသည့္အခါ ေမတၱာ၏ အျခားမရွိ၊ အၾကားမရွိသည့္ သေဘာကုိ ေကာင္းစြာခံစားမိခဲ့၏။ ေမတၱာသည္ အနီးတြင္လည္း ထူးျခားမႈႏွင့္ အဆင္ေျပမႈကုိ ျဖစ္ေစသကဲ့သုိ႔ အေ၀းတြင္လည္း အျခားမရွိ ေကာင္းျမတ္သည့္ သက္ေရာက္မႈကုိ ျဖစ္ေစခဲ့၏။ လူအခ်င္းခ်င္း ေမတၱာထားႏုိင္လွ်င္ လွည့္ပတ္ျခင္းလည္းကင္း၊ အထင္ေသးမႈလည္းကင္း၊ ဆင္းရဲမႈလည္း ကင္းႏုိင္ၾကမည္သာ ျဖစ္၏။ ေမတၱာဓာတ္သည္ အခ်င္းခ်င္း အႏုိင္ယူလုိမႈ၊ ႏွိပ္စက္လုိမႈ ေဒါသကုိ သက္သာေစႏုိင္ကာ ေအးၿငိမ္းမႈကုိ ျဖစ္ေစသျဖင့္ ေမတၱာထားႏုိင္သမွ် ေလာကဆက္ဆံေရးလည္း အဆင္ေျပ ေကာင္းမြန္ေနၾကမည္သာ ျဖစ္ပါ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ လူအခ်င္းခ်င္း အၿပိဳင္းကင္းေစရန္ ေမတၱာတရား လက္ကုိင္ထားၾကပါဟု တုိက္တြန္းၾကျခင္း ျဖစ္ပါ၏။
ဆုိလုိသည္မွာ လူအေတာ္မ်ားမ်ား တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦးၾကား အဆင္မေျပ ျဖစ္ၾကရျခင္းသည္ အနီးတြင္ အတူတကြ ရွိေနၾက၍ မဟုတ္သကဲ့သုိ႔၊ အစဥ္ေျပေနၾကျခင္းသည္လည္း အေ၀းတြင္ ရွိေနၾက၍ မဟုတ္ဘဲ တစ္ဦးခ်င္းတြင္ ရွိေနၾကသည့္ ေလာဘ၊ ေဒါသ၊ ေမာဟ၊ မာန၊ ဣႆာ၊ မစၧရိယစည့္ တရားမ်ား အားႀကီးလာမႈႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈကုိ ျဖစ္ေစတတ္သည့္ ေမတၱာတရား ေခါင္းပါးလာမႈမ်ားေၾကာင့္သာ ျဖစ္ေၾကာင္း ဆုိလုိပါ၏။ ေမတၱာတရား မရွိၾကလွ်င္ လူအခ်င္းခ်င္း ၿပိဳင္ဆုိင္လာတတ္ၿပီး ၿပိဳင္ဆုိင္လာလွ်င္ အႏုိင္ရလုိမႈလည္း အားႀကီးလာသျဖင့္ သူ႔ကုိယ္ႏွိပ္ ကုိယ့္သူႏွိပ္ကာ ၿပိဳင္လာျခင္းေၾကာင့္ မညီညြတ္မႈကုိ ပုိမုိျဖစ္ေစတတ္ေၾကာင္း၊ ေမတၱာတရား ထားႏုိင္ၾကလွ်င္ကား အခ်င္းခ်င္း ႏွိပ္စက္ျခင္းကင္းကာ ၿငိမ္းခ်မ္းျခင္းကုိ ျဖစ္ေစမွာ အမွန္ပင္ျဖစ္ေၾကာင္း ဆုိလုိရင္း ျဖစ္ပါ၏။
ထုိ႔ေၾကာင့္ လူတုိ႔သည္ ေနရသည့္အခုိက္အတန္႔တြင္ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး အဆင္ေျပေျပ ရွိၾကေစရန္ အနီးေနသူ ျဖစ္ေစ၊ အေ၀းေရာက္သူ ျဖစ္ေစ မည္သူမဆုိ နားလည္မႈႏွင့္ ေမတၱာစုကုိ ေပါင္းစပ္ကာ ေကာင္းျမတ္သည့္ စိတ္ထားျဖင့္ သူ႔တပါးအေပၚ အထင္ေသးမႈ၊ ညႇင္းစဲမႈ၊ ဆင္းရဲေစလုိမႈမ်ား မျဖစ္ၾကေစဘဲ အက်ိဳးလုိလားသည့္ စိတ္ျဖင့္ အနီးတြင္ရွိသူတြင္ျဖစ္ေစ အေ၀းေရာက္ေနသူတြင္ ျဖစ္ေစ ေမတၱာတရား ထားႏုိင္ေအာင္သာ ႀကိဳးစားၾကရန္ႏွင့္ လူအခ်င္းခ်င္း ခဲြျခားမႈႏွင့္ အေ၀းအနီး အၾကားမရွိမႈကုိ ျဖစ္ေစသည့္ ေမတၱာတရားကိုသာ လက္ကုိင္ထားႏုိင္ရန္ ႀကိဳးစားၾကရမည္သာ ျဖစ္ပါေၾကာင္း အသိေပးတင္ျပရင္း မင္းကြန္းဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး၏ ေမတၱာပုိ႔ေဆာင္ပုဒ္ေလးျဖင့္ နိဂုံးကမၸတ္ အဆုံးသတ္လုိက္ပါသည္။
-လူအခ်င္းခ်င္း လွည့္ပတ္ျခင္း ကင္းရွင္းၾကပါေစ…
-အထင္ေသးျခင္း အခ်င္းခ်င္း ကင္းရွင္းၾကပါေစ…
-ဆင္းရဲလုိျခင္း အခ်င္းခ်င္း ကင္းရွင္းၾကပါေစ…
သုိ႔ဆုိလွ်င္ ဤသုိ႔ အခ်င္းခ်င္း အဆင္မေျပ တက်က္က်က္ ျဖစ္ၾကျခင္းသည္ အေနနီးသျဖင့္ ျဖစ္ၾကျခင္းေလာ…၊ အေနေ၀း သူမ်ားသည္ အမွန္စင္စစ္ တစ္သက္တာ ခ်စ္ႏုိင္ၾက၏ေလာ စသျဖင့္ ေတြးစရာျဖစ္လာ၏။ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး တစ္သက္တာ ခ်စ္ႏုိင္ေစရန္ ေ၀းေနရမည္ေလာ၊ သုိ႔မဟုတ္ ေ၀းေ၀းေနကာ တစ္သက္တာ ခ်စ္ၾကည့္ၾကမည္ေလာ စသျဖင့္လည္း စဥ္းစားဖြယ္ ျဖစ္ပါ၏။ အခ်ိဳ႕က ဤသုိ႔ျဖစ္ျခင္းသည္ မည္သူမည္၀ါေၾကာင့္ ျဖစ္သည္၊ မည္သည့္ေနရာတြင္ ေရာက္ေန၍ျဖစ္သည္ စသျဖင့္ ဆုိတတ္၏။
အမွန္စင္စစ္ ထုိသုိ႔ျဖစ္ျခင္းသည္ ေနရာေဒသ အေ၀းအနီးစသည္မ်ားေၾကာင့္ မဟုတ္ေပ။ လူတစ္ဦးခ်င္းတြင္ ရွိေနသည့္ မေကာင္းသည့္ အရာမ်ားေၾကာင့္သာ ျဖစ္ပါ၏။ ေယ်ဘုယ်အားျဖင့္ လူသည္ အတၱႀကီးသူ ျဖစ္၏။ အရာရာတြင္ မိမိအတြက္သာ ၾကည့္တတ္၏။ ထုိ႔အတူ မာနလည္းႀကီး၏။ အရာရာတြင္ မိမိသာ အမွန္ဟု တစ္ယူသန္တတ္၏။ ထုိ႔အျပင္ ဣႆာ၊ မစၧရိယလည္း အားႀကီး၏။ မိမိထက္သာလွ်င္ မနာလုိျဖစ္ၿပီး မိမိႏွင့္ ပတ္သက္သည္မ်ားတြင္ ၀န္တုိတတ္၏။ ထုိသုိ႔ အတၱ၊ မာန၊ ဣႆာ၊ မစၧရိယတရားမ်ား အားႀကီးသျဖင့္ လူသည္ အခ်င္းခ်င္း အၿပိဳင္အဆုိင္ အႏုိင္လုိၾက၏။ ၿပိဳင္လာၿပီဆုိလွ်င္ကား မွားသည္မွန္သည္ မခဲြျခားဘဲ အလဲြသြားတတ္ၿမဲ ျဖစ္၏။ မိမိၿပိဳင္လွ်င္ တစ္ဘက္ကလည္း ၿပိဳင္လာမည္ ျဖစ္သျဖင့္ ႏွစ္ဘက္ၿပိဳင္ျဖစ္ကာ မရွက္ႏုိင္ဘဲ အႏုိင္ၾကဲတတ္ၾက၏။ ဤသုိ႔ျဖင့္ လူတုိ႔သည္ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး ၾကည့္မရသည့္ အျဖစ္သုိ႔ ေရာက္ၾကရ၏။
အရင္းစစ္လွ်င္ လူအခ်င္းခ်င္း အဆင္မေျပ ျဖစ္ၾကျခင္းသည္ အေနးနီး၍ မဟုတ္သကဲ့သုိ႔ အေနေ၀း၍လည္း မဟုတ္ေပ။ လူတုိင္းလူတုိင္း တစ္ဦးခ်င္းတြင္ ရွိေနၾကသည့္ အတၱ၊ မာန၊ ဣႆာ၊ မစၧရိယ စသည့္ တရားမ်ားေၾကာင့္သာ ျဖစ္ေပ၏။ အထူးသျဖင့္ ေမတၱာတရား ေခါင္းပါး၍သာ ျဖစ္ေပ၏။ လူသည္ အတၱ၊ မာနစသည္ အားႀကီးလာလွ်င္ အၿပိဳင္အဆုိင္ ျပဳတတ္ေသာ္လည္း ေမတၱာတရား ရွိေနေသးလွ်င္ ထင္သေလာက္ အဆုိးႀကီး မျဖစ္တတ္ေပ။ ေမတၱာတရားပါ ေခါင္းပါးလာလွ်င္ကား ေမတၱာမယွဥ္သည့္ အတၱမာန ေဒါသတရားမ်ားျဖင့္သာ လူသည္ အဆုံးစြန္ အဆုိးဆုံးအထိ ေပါက္ကဲြသြားတတ္၏။ ေမတၱာတရားမရွိလွ်င္ ၿပိဳင္ဆုိင္မႈကုိ တြန္းအားေပးတတ္သကဲ့သုိ႔ ေမတၱာတရား ထားႏုိင္ၾကလွ်င္ ၿပိဳင္ဆုိင္မႈမ်ား ကင္းပသြားတတ္၏။ အၿပိဳင္ကင္းလွ်င္ အဆင္မေျပမႈ ကင္းႏုိင္သကဲ့သုိ႔ အဆင္မေျပမႈ ကင္းေနလွ်င္ အတူတဲြကာ ၿမဲလာၾကမည္သာ ျဖစ္ပါ၏။
မစုိးရိမ္ဆရာေတာ္ႀကီး၏ ေမတၱာႏွင့္ စပ္လ်ဥ္းသည့္ ဆုံးမစကားေလးကုိ သတိရမိ၏။ ဆရာေတာ္ႀကီးက “တန္းတူေတြ႕လွ်င္၊ ေမတၱာ၀င္၊ မ၀င္ႏုိင္က၊ ၿပိဳင္တတ္တယ္္။ ၿပိဳင္မယ့္အစား၊ ေမတၱာပြား၊ စိတ္ထားျပဳျပင္ ေျပာင္းပါမယ္”ဟု ဆုံးမေပးထား၏။ ပုထုဇဥ္ပုဂၢိဳလ္မ်ား အဖုိ႔ ေမတၱာတရားသည္ အထူးလုိအပ္၏။ ေမတၱာ၏ သေဘာသည္ ခ်စ္ျခင္း၊ အက်ိဳးလုိလားျခင္း သေဘာကုိ ညြန္းဆုိသကဲ့သုိ႔ ေမတၱာစစ္ ေမတၱာမွန္သည္ အၾကားမရွိျခင္း၊ အျခားမရွိျခင္း လကၡဏာကုိေဆာင္၏။ ေမတၱာရွိေနလွ်င္ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး အက်ိဳးစီးပြားကုိ ေဆာင္ေနၾကမည္ျဖစ္ကာ မည္သူမည္၀ါ စသည္ ခဲြျခားမႈ မရွိသျဖင့္ မည္သူႏွင့္ျဖစ္ေစ ျငင္းခုံခုိက္ရန္ျဖစ္ဖြယ္မရွိ အရာရာတြင္ အဆင္ေျပေျပ ရွိေနၾကမည္သာ ျဖစ္၏။ ေမတၱာဓာတ္မ်ား ရွိေနလွ်င္ အနီးေနသူမ်ားႏွင့္လည္း အဆင္ေျပသကဲ့သုိ႔ အေ၀းေနသူမ်ားႏွင့္လည္း အဆင္ေျပေနၾကမည္သာ ျဖစ္ပါ၏။
မ်က္ေမွာက္ေခတ္ လူအေတာ္မ်ားမ်ား တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး အဆင္မေျပမႈမ်ားႏွင့္ ျငင္းခုံခုိက္ရန္ျဖစ္မႈမ်ား အျဖစ္မ်ား ၾကျခင္းသည္ ေမတၱာတရား ေခါင္းပါးၾက၍သာ ျဖစ္၏။ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး ေမတၱာမရွိၾကသည့္အခါ ခ်စ္တာလည္း မရွိၾကဘဲ သစၥာပါ မသိၾကသည္အထိ ျဖစ္ကုန္တတ္၏။ အတူေန အေနနီးသူအခ်င္းခ်င္း အက်ိဳးလုိလားမႈ ေမတၱာ ကင္းလာၾကသည့္အခါ အဆုိးကုိသာ ျဖစ္ေစတတ္ၾက၏။ တစ္ဦးတစ္ေယာက္အေပၚတြင္ ေမတၱာမရွိ ျဖစ္လာလွ်င္ကား ထုိသူမည္သုိ႔ပင္ ေကာင္းေနပါေစ အေကာင္းမျမင္တတ္ဘဲ ျဖစ္တတ္၏။ အေကာင္းမျမင္လွ်င္ မေကာင္းထင္တတ္ၿပီး အေစာင္းအျမင္ျဖင့္ မေပါင္းခ်င္သည္အထိ ျဖစ္လာတတ္၏။ ထုိ႔အတူ အေနေ၀းသူမ်ား အခ်င္းခ်င္းလည္း ေမတၱာကင္းျခင္း မျဖစ္ၾကရန္ လုိအပ္လွ၏။ ေမတၱာျဖင့္ ေနေနၾကလွ်င္၊ ေမတၱာပုိ႔ကာ အက်ိဳးကုိ လုိးလားေနၾကလွ်င္ ေ၀းေနေသာ္လည္း နီးေနတတ္ၾက၏။ ေမတၱာသည္ မေရာက္ႏုိင္သည့္ ေနရာမရွိသကဲ့သုိ႔ မေဖာက္ႏုိင္သည့္ အရာလည္း မရွိလွေပ။ စစ္မွန္သည့္ ေမတၱာစိတ္ျဖင့္ ေမတၱာဓာတ္မ်ား ထားႏုိင္ၾကမည္ ဆုိပါက ေမတၱာဓာတ္ျဖင့္ မထြန္းေပါက္ႏုိင္သည့္ အရာ၊ ေမတၱာေရာင္ျဖင့္ ေရာင္ျပန္မဟပ္ႏုိင္သည့္ အရာ မရွိသည္သာ ျဖစ္ပါ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ အေနနီးသူမ်ား ျဖစ္ေစ၊ အေနေ၀းသူမ်ားပင္ ျဖစ္ေစ ေမတၱာဓာတ္ျဖင့္ ခ်စ္ခင္ျခင္းႏွင့္ အက်ိဳးလုိလားျခင္းကုိ တည္ေဆာက္ကာ ခ်မ္းသာမႈကုိ ရယူၾကရန္ တုိက္တြန္းၾကျခင္း ျဖစ္ပါ၏။
ေမတၱာၿခဳံလွ်င္ လုံႏုိင္သကဲ့သုိ႔ ေမတၱာအားႀကီးလွ်င္ ရန္သူပင္လွ်င္ မိတ္ေဆြျဖစ္ကာ ႏူးညံ့ေပ်ာ့ေျပာင္းလာတတ္၏။ ေမတၱာစစ္ ေမတၱာမွန္သည္ ရန္သူမိတ္ေဆြ မခဲြျခားသျဖင့္လည္း စစ္မွန္သည့္ ေစတနာျဖင့္ အေသခ်ာ ပြားႏုိင္လွ်င္ မိမိအေပၚ မလုိမုန္းထားသူကုိပင္ အၿပဳံးအားျဖင့္ အႏုိင္ယူႏုိင္၏။ ေမတၱာၿခဳံထားသူကုိ မည္သုိ႔ေသာသူကပင္ အႏုိင္ရေအာင္ မတုိက္ခုိက္ႏုိင္၊ မလႊမ္းမုိးႏုိင္ေပ။ ေမတၱာပန္းကုံး ဆင္ျမန္းသုံးႏုိင္လွ်င္ အနီးေနသူမ်ားႏွင့္လည္း အဆင္ေျပႏုိင္သကဲ့သုိ႔ အေ၀းေရာက္ေနသူမ်ားႏွင့္လည္း အဆင္ေျပႏုိင္၏။
စာေရးသူ၏ ပတ္၀န္းက်င္တြင္လည္း ေမတၱာဓာတ္ကုိ လက္ေတြ႕ပြားမ်ား အားထုတ္ၾကည့္မိသည့္ အတြက္အဆင္ေျပသြား သူမ်ားအေၾကာင္း တစ္ေစ့တစ္ေစာင္း ၾကားသိရ၏။ ဒကာေလး အခ်ိဳ႕သည္ ျမန္မာျပည္မွ ဘုမသိဘမသိျဖင့္ သူမ်ားႏုိင္ငံတြင္ အလုပ္လုပ္ရန္ ေရာက္လာခဲ့၏။ ေရာက္ေရာက္ခ်င္းပင္ စကားနားမလည္မႈ၊ ယဥ္ေက်းမႈ မတူညီမႈ၊ အက်င့္စ႐ုိက္မတူညီမႈ စသည္မ်ားေၾကာင့္ အခက္အခဲ အမ်ိဳးမ်ိဳး ႀကဳံကာဒုကၡ ေရာက္ရေၾကာင္း အထူးသျဖင့္ မိမိထက္အလွ်င္ ေစာေရာက္ေနသည့္ ေရႊခံျမန္မာေၾကာင့္လည္း စိတ္ဖိစီးမႈမ်ား ႀကဳံရေၾကာင္း စသျဖင့္ ေလွ်ာက္လာသျဖင့္ စာေရးသူမွ ေမတၱာပြားမ်ားၾကည့္ရန္ အႀကံျပဳျဖစ္၏။ ေမတၱာပြားသည့္အခါ မိမိကုိယ္ကုိ အလ်င္စပြားၿပီး ေနာက္ကုိယ္ေစာင့္နတ္္၊ အခန္းေစာင့္နတ္္၊ စက္႐ုံအလုပ္႐ုံေစာင့္နတ္ စသည္မ်ားကုိလည္း ပြားမ်ားကာ မိမိ၏ စက္႐ုံသူေ႒း၊ လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖတ္ စသူမ်ားကုိလည္း တစ္ဦးခ်င္း စိတ္ျဖင့္ျမင္ေအာင္ၾကည့္၍ အမွန္ပင္ အက်ိဳးလုိလားသည့္ သေဘာျဖင့္ ပြားမ်ားၾကည့္ရန္၊ အထူးသျဖင့္ မိမိႏွင့္ ကေတာက္ကဆ ျဖစ္ေနသည့္ ကုိေရႊျမန္မာအားလည္း စစ္မွန္သည့္ ေစတနာေမတၱာျဖင့္ ေဒါသအာဃာတ မပါသည့္စိတ္ျဖင့္ ေမတၱာပြားၾကည့္ရန္ အႀကံျပဳျဖစ္၏။ ထုိဒကာေလးမ်ားလည္း ယုံယုံၾကည္ၾကည္ျဖင့္ စိတ္ပါလက္ပါ ပြားမ်ားၾကည့္သည့္အခါ တစ္ပတ္အၾကာမွာပင္ ထူးထူးျခားျခား အက်ိဳးတရားမ်ား ရရွိလာကာ အားလုံး၏ခ်စ္ခင္မႈ၊ အေရးေပးမႈမ်ားအထိ ျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း ျပန္လည္ ေလွ်ာက္ထားလာၾက၏။ ယခုအခါတြင္ကား အဆင္ေျပမႈမ်ားျဖင့္ ခ်မ္းသာေနသည္ဟု ဆုိ၏။
ဒကာတစ္ေယာက္ဆုိလွ်င္လည္း ႏွစ္ေပါင္းေျမာက္မ်ားစြာ ကဲြကြာေနသည့္ အေ၀းေရာက္ ပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္ အေၾကာင္း သတင္းရလုိ၊ အဆက္အသြယ္ ရလုိသျဖင့္ မည္သုိ႔မည္ပုံ ျပဳလုပ္သင့္ေၾကာင္း အႀကံေတာင္း ေလွ်ာက္ထားလာသျဖင့္ စာေရးသူမွ ထုိသူအား အာ႐ုံျပကာ ေမတၱာသာ စူးစူးစုိက္စုိက္ ပြားမ်ားလုိက္ရန္ အႀကံျပဳျဖစ္ခဲ့၏။ ထုိဒကာေလးလည္း ေစတနာအမွန္ျဖင့္ အာ႐ုံတြင္ ျမင္ေအာင္ၾကည့္ကာ ပြားမ်ားခဲ့၏။ ေမတၱာပုိ႔သမႈကုိ ေန႔စဥ္လုပ္လာ၍ ႏွစ္ပတ္ခန္႔ၾကာသည့္အခါ ထူးထူးျခားျခား အဆက္အသြယ္ ရလာကာ ေမတၱာ အပုိ႔ခံရသူသည္လည္း တစ္ပတ္လုံးလုံး ထုိဒကာေလးကုိ သတိတရ ျဖစ္မိေနေၾကာင္း တစ္ဆင့္စကားျဖင့္ ျပန္သိခဲ့ရ၏။ တုိက္ဆုိင္သည္ျဖစ္ေစ၊ မတုိက္ဆုိင္သည္ ျဖစ္ေစ ေမတၱာအစြမ္း၏ ထူးျခားမႈကား အထင္အရွားပင္ ျဖစ္ပါ၏။
အထက္ပါ ဒကာေလးမ်ား၏ အျဖစ္မ်ားကုိ ျပန္လည္ၾကားသိရသည့္အခါ ေမတၱာ၏ အျခားမရွိ၊ အၾကားမရွိသည့္ သေဘာကုိ ေကာင္းစြာခံစားမိခဲ့၏။ ေမတၱာသည္ အနီးတြင္လည္း ထူးျခားမႈႏွင့္ အဆင္ေျပမႈကုိ ျဖစ္ေစသကဲ့သုိ႔ အေ၀းတြင္လည္း အျခားမရွိ ေကာင္းျမတ္သည့္ သက္ေရာက္မႈကုိ ျဖစ္ေစခဲ့၏။ လူအခ်င္းခ်င္း ေမတၱာထားႏုိင္လွ်င္ လွည့္ပတ္ျခင္းလည္းကင္း၊ အထင္ေသးမႈလည္းကင္း၊ ဆင္းရဲမႈလည္း ကင္းႏုိင္ၾကမည္သာ ျဖစ္၏။ ေမတၱာဓာတ္သည္ အခ်င္းခ်င္း အႏုိင္ယူလုိမႈ၊ ႏွိပ္စက္လုိမႈ ေဒါသကုိ သက္သာေစႏုိင္ကာ ေအးၿငိမ္းမႈကုိ ျဖစ္ေစသျဖင့္ ေမတၱာထားႏုိင္သမွ် ေလာကဆက္ဆံေရးလည္း အဆင္ေျပ ေကာင္းမြန္ေနၾကမည္သာ ျဖစ္ပါ၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ လူအခ်င္းခ်င္း အၿပိဳင္းကင္းေစရန္ ေမတၱာတရား လက္ကုိင္ထားၾကပါဟု တုိက္တြန္းၾကျခင္း ျဖစ္ပါ၏။
ဆုိလုိသည္မွာ လူအေတာ္မ်ားမ်ား တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦးၾကား အဆင္မေျပ ျဖစ္ၾကရျခင္းသည္ အနီးတြင္ အတူတကြ ရွိေနၾက၍ မဟုတ္သကဲ့သုိ႔၊ အစဥ္ေျပေနၾကျခင္းသည္လည္း အေ၀းတြင္ ရွိေနၾက၍ မဟုတ္ဘဲ တစ္ဦးခ်င္းတြင္ ရွိေနၾကသည့္ ေလာဘ၊ ေဒါသ၊ ေမာဟ၊ မာန၊ ဣႆာ၊ မစၧရိယစည့္ တရားမ်ား အားႀကီးလာမႈႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈကုိ ျဖစ္ေစတတ္သည့္ ေမတၱာတရား ေခါင္းပါးလာမႈမ်ားေၾကာင့္သာ ျဖစ္ေၾကာင္း ဆုိလုိပါ၏။ ေမတၱာတရား မရွိၾကလွ်င္ လူအခ်င္းခ်င္း ၿပိဳင္ဆုိင္လာတတ္ၿပီး ၿပိဳင္ဆုိင္လာလွ်င္ အႏုိင္ရလုိမႈလည္း အားႀကီးလာသျဖင့္ သူ႔ကုိယ္ႏွိပ္ ကုိယ့္သူႏွိပ္ကာ ၿပိဳင္လာျခင္းေၾကာင့္ မညီညြတ္မႈကုိ ပုိမုိျဖစ္ေစတတ္ေၾကာင္း၊ ေမတၱာတရား ထားႏုိင္ၾကလွ်င္ကား အခ်င္းခ်င္း ႏွိပ္စက္ျခင္းကင္းကာ ၿငိမ္းခ်မ္းျခင္းကုိ ျဖစ္ေစမွာ အမွန္ပင္ျဖစ္ေၾကာင္း ဆုိလုိရင္း ျဖစ္ပါ၏။
ထုိ႔ေၾကာင့္ လူတုိ႔သည္ ေနရသည့္အခုိက္အတန္႔တြင္ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး အဆင္ေျပေျပ ရွိၾကေစရန္ အနီးေနသူ ျဖစ္ေစ၊ အေ၀းေရာက္သူ ျဖစ္ေစ မည္သူမဆုိ နားလည္မႈႏွင့္ ေမတၱာစုကုိ ေပါင္းစပ္ကာ ေကာင္းျမတ္သည့္ စိတ္ထားျဖင့္ သူ႔တပါးအေပၚ အထင္ေသးမႈ၊ ညႇင္းစဲမႈ၊ ဆင္းရဲေစလုိမႈမ်ား မျဖစ္ၾကေစဘဲ အက်ိဳးလုိလားသည့္ စိတ္ျဖင့္ အနီးတြင္ရွိသူတြင္ျဖစ္ေစ အေ၀းေရာက္ေနသူတြင္ ျဖစ္ေစ ေမတၱာတရား ထားႏုိင္ေအာင္သာ ႀကိဳးစားၾကရန္ႏွင့္ လူအခ်င္းခ်င္း ခဲြျခားမႈႏွင့္ အေ၀းအနီး အၾကားမရွိမႈကုိ ျဖစ္ေစသည့္ ေမတၱာတရားကိုသာ လက္ကုိင္ထားႏုိင္ရန္ ႀကိဳးစားၾကရမည္သာ ျဖစ္ပါေၾကာင္း အသိေပးတင္ျပရင္း မင္းကြန္းဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး၏ ေမတၱာပုိ႔ေဆာင္ပုဒ္ေလးျဖင့္ နိဂုံးကမၸတ္ အဆုံးသတ္လုိက္ပါသည္။
-လူအခ်င္းခ်င္း လွည့္ပတ္ျခင္း ကင္းရွင္းၾကပါေစ…
-အထင္ေသးျခင္း အခ်င္းခ်င္း ကင္းရွင္းၾကပါေစ…
-ဆင္းရဲလုိျခင္း အခ်င္းခ်င္း ကင္းရွင္းၾကပါေစ…
